Doelgroep:
leerlingen van het primair basisonderwijs groep 7 – 8

Samenvatting:
Voor Reinoud van Brederode, 'burgemeester' van Amstelveen, is dobbelen zijn lust en zijn leven. Dat hij daarmee banpalen (gemeentegrens) verkoopt aan Amsterdam, daagt hem uit nog harder te gokken op winst. Het sterkere en rijkere Amsterdam besluit een slaatje uit Reinoud z'n gokverslaving te slaan…

Thema:
gokverslaving

Werkvormen:
klassikale inventarisatie/dobbelspel spelen

Lesopzet:
Vooraf: leerlingen hebben eerder de vraag gekregen om iets kostbaars/dierbaars mee te nemen. – belangrijk relikwie, dure I-phone.

a. Vertel of vertoon de sage.

b. Iemand (Reinoud van Brederode) raakt verslaafd aan gokken. Dat is op zich zelf al een drama. Maar iemand anders (de stad Amsterdam) wordt beter van de gokverslaving en maakt misbruik van diens zwakte. Gok je zelf wel eens? Hoe doe je dat? – weddenschappen afsluiten, kaarten, dobbelen. Heb je wel eens iets gewonnen/verloren met gokken? Wat? Hoe voelde je je nadat je had gegokt?

c. Wat vinden jullie van deze sage? – Reinoud heeft het aan zich zelf te wijten, eigen schuld; Amsterdam speelt een spelletje met Reinoud, eigenlijk is hij het slachtoffer.

d. Het is waarschijnlijk niet eerlijk wat Amsterdam doet. Maar wat doet Reinoud er zelf aan? En wat zou jij doen als je in zijn schoenen zou staan? Blijkbaar kun je op zeker moment een grens over gaan met gokken; je krijgt het gevoel en de gedachte niet meer terug te kunnen. Uiteindelijk heb je zelf de keuze. Hoe lastig het misschien ook is. – denk aan chantage via internet; wat begint als spel loopt uit de hand, een volwassene maakt er misbruik van, schuldgevoelens houden je ervan af hulp te vragen. Wat kun je zelf doen om niet in de problemen te komen/uit de problemen te raken? Inventariseer mogelijkheden.

e. Een mogelijke oplossing ligt in het leren kennen van je eigen grenzen. Wanneer je jouw grens op tijd in de gaten hebt, sta je sterker in je schoenen iets niet te doen/ergens mee te stoppen dan wanneer je die niet kent of weet aan te voelen. Maar hoe leer je grenzen kennen? Door ze uit te proberen en uit te dagen. Dat is niet altijd zonder risico, zoals bij gokken, alcohol en drugs, internet. Maar er zijn ook veilige manieren om grenzen op te zoeken.

f. Door het dobbelspel met elkaar te spelen proberen gevoel voor grenzen bij te brengen: de leerlingen hebben een kostbaar of dierbaar voorwerp meegebracht. Aan het eind (van de les) komt alles goed, maar dat zeggen we nog niet, integendeel: het spel zal serieus gespeeld gaan worden.

g. Dobbelen: 3 stenen – wie het eerst 6 ogen gooit, heeft gewonnen: combinaties die samen 6 vormen of 3X6. Het meegebrachte voorwerp dient als inzet en bij verlies neemt leerkracht deze in en noteert naam verliezer en naam winnaar. Pas in het laatste deel van de les (evaluatie) of zelfs daags later (afhankelijk van leerbereidheid) krijgt ieder zijn/haar voorwerp terug; het is belangrijk dat de leerling werkelijk een moment ervaart wat de concequentie is van gokken.

h. Evalueer de les/ evalueer de op een ander moment (zie g)

Doelstelling:
door dobbelspel inzicht in persoonlijke grenzen krijgen.

Begrippen-/woordenlijst:
Dobbelen. Komt van het oud-Franse woord 'Doble' wat 'dubbel' betekent. Al sinds de tijd van de Germaanse stammen aan het begin van onze jaartelling, dobbelt men. Dat kan zijn om een geschil op te lossen of als kansspel. Het karakter van dobbelen is dat de speler zijn lot in handen van dobbelstenen legt in plaats van de eigen verantwoordelijkheid te dragen en het eigen lot in handen nemen.