Op eigen site?
Kunstbedrijf Arnhem
 
Volksverhalen Almanak
 
spacer.gif
Zoek een verhaal


 
 

Informatie over: De roetzwarte broer van de duivel
SAMENVATTING:
Een afgedankte soldaat komt de duivel tegen en dient hem zeven jaren in de hel. Geheel onverzorgd en smerig keert hij terug en krijgt hij als beloning een ransel vol goud. Die wordt echter van hem gestolen, maar op zijn beurt helpt de duivel hem nu een handje.
TOELICHTING:
Van Frau Viehmann uit Zwehern. Meesterlijk verteld! Verwant met Berepels. Opvallend zijn de wraakgevoelens van de soldaat, die tot uiting komen wanneer hij in de drie potten kijkt en daar zijn oude commandanten tegenkomt en daarom het vuur nog harder opstookt. Vergelijk ook de "Divina Commedia" (De Goddelijke Komedie), waarin Dante zijn vijanden in de hel de gruwelijkste straffen en folteringen laat ondergaan.

De afgedankte soldaat, de man die de strijd van het leven heeft doorgemaakt en die niets meer heeft dan zijn eigen leven. Het verhaal van het dienstdoen in de hel is in Europa algemeen verbreid, maar de voorwaarde, dat de man zich al die tijd niet wassen mag, komt maar sporadisch voor. Zeven jaren moet hij de duivel dienen en na zeven jaren dient de duivel hem. Bij de duivel past geen reinheid noch van de ziel noch van het lichaam. Onderaardse wezens delen vaak geschenken uit die er op de aarde anders uitzien, zie ook De geschenken van het kleine volkje. De beloning met schijnbaar waardeloze dingen, die dan later in goud veranderen, hoort thuis in sagen, die van de omgang met dwergen en dergelijke onderaardse geesten vertellen; ook het omgekeerde komt voor: men krijgt goud mee, maar thuisgekomen blijken het dorre bladeren of erger nog te zijn (zie De duivel en zijn grootmoeder).

Merkwaardig is dat hij muziek leert in de hel...

De waard die diefstal pleegt, zie Tafeltje dek je, ezeltje strek je en knuppel uit de zak en De drie handwerksgezellen. Dat de waard vervolgens gestraft wordt vinden we alleen in het laatstgenoemde verhaal.

Motief van hel en duivel, zie De duivel met de drie gouden haren. Motief van de afgedankte soldaat, zie: Met z'n zessen de hele wereld door.
SOORT:Volkssprookje, Duivelsprookje
HERKOMST:Duitsland
LEEFTIJD:Voor kinderen vanaf 10 jaar en ouder
VERTELTIJD:ca. 9 min.
OORSPR. TITEL:Des Teufels rußiger Bruder
ENGELSE TITEL:The Devil's Sooty Brother
AT-NUMMER:AT 0475 - Heating Hell's Kitchen
AUTEUR:Gebroeders Grimm, Jacob en Wilhelm Grimm
TREFWOORDEN:duivel, hel, muziek, waard, diefstal, mest, goud, wraak, afgedankte soldaat
BRON:"De sprookjes van Grimm; volledige uitgave" vertaald door M.M. de Vries-Vogel. Unieboek BV - Van Holkema & Warendorf, Weesp, 1984.
 

MOGELIJK VERWANT OP GROND VAN TREFWOORD:
afgedankte soldaatBerenpels
De koopman die medelijden had
De duivel en zijn grootmoeder
Jan Plezier
 
diefstalDe djinn van de zee
Een heks in Queen's County
De slangengeest en de toverspiegel
De geschiedenis van Aboe Kier en Aboe Sier
Twaalf slimme rovers
De zwendelende tabakshandelaar
De rover die toveren kon
Van drie slimme dieven
De dwaze boer en de drie schurken
De brand in de vingerhoedmolen
De heksenboom van Bladel
Tien dinar
Een oplettend man
De Magische Klok
De hoogmoed gestraft
De maan
Kompa Nanzi en de teerpop
De Feniksberg
Nicolaas en de dieven
Tijl Uilenspiegel steelt een kalf
Tafeltje dek je, ezeltje strek je en knuppel uit de zak
Broer konijn leert de beer een liedje
Kantjil en de schildpad
 
duivelBerenpels
Het houten paard
De grafheuvel
Het boertje van Wakelslag en de duivel
Waarom de eik vingerbladeren heeft
De verloren dochter
De jaarmarkt van Sorotsjintsy
De duivel en zijn grootmoeder
Heksen in de wijnkelder
De klokken in de Breulkuil te Beegden
Platte Thijs dobbelt met de duivel
Waardevolle schatten in de aarde
Kripta en de staart van het Duivelsopperhoofd
Wat door de duivels in Segovia tot stand werd gebracht
Elzenhout
Hoe de duivel een ziel vangt
Het rotwijf
Izmir en de duivel met drie koppen
De twaalf vragen en de twaalf antwoorden
Het duivelsmeer
Hoe de wolf in de Dom van Aken kwam
De slangen en de duivel
De grote oehoe van Hardenberg
Duivel Mankepoot
Oarend Cent
Sappe de pachtinner
Wat is beter: de waarheid of de leugen?
U denti paladinu (De tand van de paladijn)
Het meisje zonder handen
De duivel in de notedop
Momotaro, de zoon van een perzik
Hoe Halloween ontstond: het begon allemaal met Jack
Hoe de tabak in de wereld kwam
De Duivelsgracht van Gorinchem
De macht van de liefde
De legende van het Solse Gat
De vreemde gast van Spekholzerheide
Van een ridder die de ziel van zijn vrouw verkocht
De aap van Hoensbroek
Het Duivelshuis van Arnhem
De marketentster van de Fransebaan
Faust in Waardenburg
De duivel die de vlooienhuid herkende
Van een ridder in armoe
De duivel en de Sint-Servaasbasiliek
De berenman
De boer en de duivel
Het gedierte van de Heer en de Duivel
De drie handwerksgezellen en de duivel
Afspraak is afspraak
Culai en de duivelsdochter
De vrouw die door een duivel verslonden werd
De duivel en de zigeuner
Het spook van de Schele Pijp
Vaar-Köbke de tovenaar
De bedrogen duivel
Aldar-Kose en de duiveltjes
De toren van Medemblik
Het heksenhol Molkwerum
De Duvelskoele
Mariken van Nieumeghen
Heilig Huis bij Vierhouten
Hoe een schipper door de duivel werd gehaald
De jongen die een erwt vond
Het sprookje van de boze vrouw
De taal van de boten
Het gevonden geld
Peter Morris en de duivel
De vernachelde vrijers
De maanschilders
De duivel met de drie gouden haren
De peetoom
Speelhans
Op zoek naar de zon
De vrouw die rijkdom wilde
De ketellapper van Tamlacht
De stille ronde van Bergen op Zoom
 
goudDe jongen die terugkeerde uit het rijk der feeën
De dwergendoop
Goudschepper
De rijke bramenplukker
Ali Baba en de veertig rovers
Het vrouwtje van Stavoren
De ram, de zalm en de adelaar
De vierde wake van de maan
Goudboompje en Zilverboompje
De boom met de gouden appels
De grafheuvel
Het ijdele melkmeisje
Erretje en de os
De verkochte droom
IJzeren Hans
De prins en het meisje uit de laurierboom
Drie gouden rozen
De twaalfarmige kandelaar
Een onmogelijke opgave
De jonge koningin
De kattenkolonie
De jager en de draak
Gelukkige Hans
Bontepels
Het vogeltje dat gouden eieren legde
Het toverfluitje en het toverhoedje
Vrouwenstreken
Van een koning en zijn dochter
Van Keetje en Eine en de aangelengde melk
Jan Sloek en de gouden munten
Rozemarijn en de prinses uit het gele keizerrijk
Koning Midas
Hassan de wever
De prinses die niet kon lachen
Oarend Cent
De Strooppot
Old Minneke
De trouwe Johannes
Vrouw Holle
Het uitzitten van het oude jaar in China
De sceptische wezel
De strijd tussen Bhagja en Lakshmi
De muskiet en de mestkever
De verstandige boerendochter
De ram met de gouden vacht
De mensenetende reus
De gouden gans
Van de jongen die slaag kreeg
De god van de armoe
Hoe de zon en de maan werden ontvoerd en teruggehaald
Aldar-Kose en de duiveltjes
Het wonderkruisje van Reijerink
Het Grote Beest-met-het-Mensenhoofd
Truydeman en zijn wijf
De dappere uit het noorden en de dappere uit het zuiden
Goudhoren
Het meisje en haar vriend de slang
De tondeldoos
Tafeltje dek je, ezeltje strek je en knuppel uit de zak
De goudkinderen
Het blauwe licht
Eenoogje, Tweeoogje en Drieoogje
 
helDe maaltijd in hemel en hel
Hemel en hel
Waarom de zee zout is
De samoerai-krijger en de zenmeester
Het meisje dat op het brood ging staan
Duivel Mankepoot
Hoe Halloween ontstond: het begon allemaal met Jack
De laatste reis van Yudhishthira
Hoe André toegang kreeg tot het paradijs
Sint Michaël en de draak
De laatste dag
Speelhans
Mohammed en de terrorist
 
mestDe wachtende aarde
De avonturen van Svatogor
 
muziekHet boertje in de hemel
De belofte van de harpspeler
De helpende dieren
De doedelzakspeler en de Pooka
De bultenaars van Aken
Prinses Hase
De rattenvanger van Hamelen
Het zieke been
De koning en de arme violist
De Wolkenberg
De doedelzakblazer van Tipperary
Sinterklaas zit zonder geld
De citerspeler
Lelietjes-van-dalen
De wonderlijke speelman
De blinde minstreel
Peter en de wolf
De witte wolf
De stem zonder woorden
De hemelse fluitspeler
De onbespeelbare harp
De mestkever, de muis en de krekel
De jood in de doornstruik
Het ezeltje
De geschiedenis van de reuzenkreeft
De avonturen van Sadko
De gehoornde khan
De reis van een melodie
Het zingende botje
Broer konijn leert de beer een liedje
Een feestmaal met muziek
 
waardSint Nicolaas en de drie scholieren
De mensenetende tovenares
Duimpje de wereld in
Waarom de haan in de morgen kraait
De mooiste droom
Het sprookje van de reus
Het spookhuis de Griffioen
De Buntermansberg te Nunspeet
Dronken Jaap ontmoet de duivel
Tafeltje dek je, ezeltje strek je en knuppel uit de zak
 
wraakDe boer en de tanoeki
De Zoon der Sterkte
De wraak van de Indiaanse jongen
De rozenelf
De éénbenige man
De leeuw en het konijntje
De slangen en de duivel
De hoogmoed gestraft
Het jodenmeisje van Ruurlo
Mooi-Ann van Velp
De hanebalk
Theseus en Hippolytus
Van de krijger die wild werd
Zhang Feng
Het paard en het hert
Hans Teeuwen - Kiekerjan
 
 
De Nationale Sprookjesbon. Elke week GRATIS een verhaal
Leeftijd:
Verteltijd:
ca. 9 min.
Herkomst:



 



De Volksverhalen Almanak is met uiterste zorg gemaakt. De redactie is echter niet aansprakelijk voor eventuele fouten in de teksten. Als u onvolkomenheden aantreft in de inhoud of het gebruik van de website, dan kunt u dat melden bij de redactie. Ook kunt u ons altijd voorzien van aanvullingen en opmerkingen.

Nieuwste verhaal:

Lees ook:

RSS-feed Verhalen
RSS-feed Feesten
RSS-feed Vandaag de dag

Hans Christian Andersen