SAMENVATTING:
De jood Melchizedek vertelt aan Saladin een parabel wanneer deze hem vraagt welk geloof het ware geloof is: het joodse, christelijke of islamitische. Op deze manier ontsnapt de jood aan een valstrik die de sultan hem gespannen had.

TOELICHTING:
Derde verhaal van de eerste dag uit de Decamerone van Boccaccio.

De Decamerone (ook wel 'Decameron') is een verhalencyclus van de Italiaanse schrijver Giovanni Boccaccio. De titel is Italiaans voor 'boek der tien dagen'. De cyclus omvat 100 verhalen die tien gasten op een landgoed buiten Florence elkaar tijdens de pestepidemie van 1348 vertellen. Door deze situering is het werk een raamvertelling. Het boek werd voltooid in 1353.

De thema's zijn veelal aan andere (oudere Italiaanse, Franse en Latijnse) bronnen ontleend. Nieuw is wel de uit de realiteit geputte, krachtige psychologie van de vroege Renaissance en de zinnelijke uitbeelding van alle denkbare menselijke hartstochten, gebreken en dwaasheden. Men spreekt dan ook wel van de 'menselijke' komedie tegenover de 'goddelijke' van Dante.

Verhalen uit de Decamerone verschenen later ook in een andere beroemde raamvertelling: de Canterbury Tales van Geoffrey Chaucer, hoewel niet bekend is of Chaucer op de hoogte was van dit werk.

In de loop van de geschiedenis kreeg het werk met tegenstand te maken. Zo werd het in 1497 door Girolamo Savonarola verbrand omdat het onzedelijk zou zijn. Ook de kerk was niet altijd blij met het boek, niet zozeer vanwege de vrijmoedigheid alleen, maar vooral om de manier waarop kerkelijke prelaten werden beschreven. Het boek kreeg daardoor ook bewerkte en gekuiste versies. Tot in de 20e eeuw heeft de Decamerone met dit soort tegenstand te kampen gehad. Het is niet verwonderlijk dat dit alleen maar heeft bijgedragen aan de populariteit van het werk.