Informatie over "Van de jongen die slaag kreeg"

Volksverhalen Almanak

Verhalen Feesten Vandaag de dag Nederlandse sagen

Verhalen ⇒ Zoeken ⇒ Landen ⇒ België

Informatie over: Van de jongen die slaag kreeg

SAMENVATTING:
Een arme jongen moet van zijn moeder elke dag hout sprokkelen op straffe van een pak slaag. Op een dag heeft hij geen tijd om hout te halen en de jongen moet van wanhoop huilen. Dan neemt een heer de jongen mee naar een open plek in het bos. De man tilt een steen op en de jongen moet in de kelder afdalen om een roestige lamp te halen.

Lees het verhaal ⇒

TOELICHTING:
Ook bekend onder de titel 'Het houtsprokkelaartje'. Dit verhaal is een versie van Aladdin en de wonderlamp, en kent een wijde verspreiding. Vergelijk ook met De tondeldoos en Het blauwe licht.

TYPERING:	Een West-Vlaams sprookje over een wonderlamp
SOORT:	Wondersprookje, Volkssprookje, Sprookje
HERKOMST:	België
LEEFTIJD:	Voor kinderen vanaf 9 jaar en ouder
VERTELTIJD:	ca. 10 min.
AT-NUMMER:	AT 0561 - Aladdin ⇒ Aladdin en de wonderlamp
TREFWOORDEN:	jongen, armoede, hout, moeder, rijtuig, bos, kelder, kamer, kabouter, tafel, lamp, blinken, roest, steen, wens, stem, geld, goud, reis, koningsdochter, prinses, trouwen, huwelijk, kus, kasteel, toverij, zand, wrijven, rijk, dienstmeisje, koopman
BRON:	(West-Vlaanderen) Verhalenbank Meertensinstituut Amsterdam. http://www.verhalenbank.nl/detail_volksverhalen.php?id=SINVS063

MOGELIJK VERWANT OP GROND VAN TREFWOORD:
armoede	⇒ Het meisje met de zwavelstokjes ⇒ Klein Duimpje ⇒ De twee gebroeders ⇒ De prins van de zeven gouden koeien ⇒ Ib en de kleine Christine ⇒ Geld maakt niet rijk als God niet helpt ⇒ De boskoning Och ⇒ Klein Duimpje en de 7 mijlslaarzen (in rijmvorm) ⇒ Boekoetsjigan de Luizen-Hadji ⇒ De twaalfarmige kandelaar ⇒ Een onmogelijke opgave ⇒ De dankbare vos ⇒ Armoede en deemoed leiden ten hemel ⇒ De geldmolen ⇒ De ransel, het hoedje en het hoorntje ⇒ Nieuwe hoeden voor het nieuwe jaar ⇒ Eeuwig feesten in Dalfoenka ⇒ Hassan de wever ⇒ De Perzische kat ⇒ Luchtpost voor de kerstman ⇒ Meneer Bhoenga ⇒ Maarten en Sint Maarten ⇒ Het sluitkettinkje ⇒ De steenhouwer ⇒ De geschiedenis van een moeder ⇒ De boerderij en de koe ⇒ Neem mij mee! ⇒ De god van de armoe ⇒ De geboorte van Eros ⇒ Tekens van rijkdom ⇒ De dankbare dieren en de ondankbare mens ⇒ Goudhoren ⇒ Het bronzen varken ⇒ De drie gelukskinderen ⇒ Een hulpvaardige geest ⇒ De legende van de Zweedse Luciadag
blinken
bos	⇒ De rijke bramenplukker ⇒ Hans en Grietje ⇒ Klein Duimpje ⇒ Roodkapje ⇒ Het betoverde hert ⇒ Klein Duimpje en de 7 mijlslaarzen (in rijmvorm) ⇒ De avonturen van de mattenvlechter ⇒ De arme houthakker ⇒ Het woud zonder genade ⇒ Floortje het bomenmeisje ⇒ Hoe Bertha koningin van Frankrijk werd ⇒ De rovers van het Slochterbos ⇒ Het neurievolkje ⇒ De boze geest van Hoge Duvel ⇒ Ninnillo en Nennella ⇒ De jaguar en de geitenbok ⇒ De kristallen bol ⇒ Het meisje dat niet spreken mocht ⇒ Het avontuur van de speelman ⇒ Theehuis 'De drie snaren' ⇒ Neem mij mee! ⇒ De heilige rollen ⇒ De nachtdansers ⇒ Jorinde en Joringel ⇒ De weerwolf van het bos van Engbergen ⇒ De wilde jacht ⇒ Robin Hood ontmoet Little John
dienstmeisje	⇒ De Borg Nienoord
geld	⇒ De bultenaars van Aken ⇒ De geur van voedsel ⇒ Erretje en de os ⇒ Kruimeltje Langbaard ⇒ Zilverworm, zijn zoon en de tijger ⇒ De hond, die geen hond was ⇒ Een timmerman, zijn vrouw en keizer Ahorn ⇒ Het zilver op de haard ⇒ Waarom de haan in de morgen kraait ⇒ Hoe Rasoel bin Rachman werd gestraft ⇒ Sinterklaas zit zonder geld ⇒ Hoe de wolf in de Dom van Aken kwam ⇒ Hassan de wever ⇒ De koopmanszoon ⇒ De wijze sjah ⇒ Het geld van de scheper van Beegden ⇒ Oarend Cent ⇒ Wat is beter: de waarheid of de leugen? ⇒ Het ware geloof ⇒ De belofte ⇒ Het paard en de pomp ⇒ De heilige Jozef in het bos ⇒ De drie handwerksgezellen en de duivel ⇒ Vooral de vrouw is belangrijk ⇒ De schat te Muiden ⇒ De god van de armoe ⇒ Het spook van de Schele Pijp ⇒ Nikola staat borg ⇒ Nicolaas en de dochters van de koopman ⇒ De pottenbakker ⇒ Houd vast! ⇒ De domme broer ⇒ De vijfhonderd geldstukken die er niet waren ⇒ Geen nood voor wie geliefd wordt door vrouwen ⇒ Het gevonden geld ⇒ Van een boer die zijn koe aan Sint-Antonius verkocht ⇒ Het papier van Cai Mo ⇒ Anansi - Lessen in lenen ⇒ De tondeldoos ⇒ De oneerlijke fellah en de koopman ⇒ Djha als rechter ⇒ Over de waarde van vriendschap en van geld ⇒ Waarom de Zwollenaars blauwvingers genoemd worden
goud	⇒ De jongen die terugkeerde uit het rijk der feeën ⇒ De dwergendoop ⇒ Goudschepper ⇒ De rijke bramenplukker ⇒ Ali Baba en de veertig rovers ⇒ Het vrouwtje van Stavoren ⇒ De ram, de zalm en de adelaar ⇒ De vierde wake van de maan ⇒ Goudboompje en Zilverboompje ⇒ De boom met de gouden appels ⇒ De grafheuvel ⇒ Het ijdele melkmeisje ⇒ Erretje en de os ⇒ De verkochte droom ⇒ IJzeren Hans ⇒ De prins en het meisje uit de laurierboom ⇒ Drie gouden rozen ⇒ De twaalfarmige kandelaar ⇒ Een onmogelijke opgave ⇒ De jonge koningin ⇒ De kattenkolonie ⇒ De jager en de draak ⇒ Gelukkige Hans ⇒ Bontepels ⇒ Het vogeltje dat gouden eieren legde ⇒ Het toverfluitje en het toverhoedje ⇒ Vrouwenstreken ⇒ Van een koning en zijn dochter ⇒ Van Keetje en Eine en de aangelengde melk ⇒ Jan Sloek en de gouden munten ⇒ Rozemarijn en de prinses uit het gele keizerrijk ⇒ Koning Midas ⇒ Hassan de wever ⇒ De prinses die niet kon lachen ⇒ Oarend Cent ⇒ De Strooppot ⇒ Old Minneke ⇒ De trouwe Johannes ⇒ Vrouw Holle ⇒ Het uitzitten van het oude jaar in China ⇒ De sceptische wezel ⇒ De strijd tussen Bhagja en Lakshmi ⇒ De muskiet en de mestkever ⇒ De verstandige boerendochter ⇒ De ram met de gouden vacht ⇒ De mensenetende reus ⇒ De gouden gans ⇒ De god van de armoe ⇒ Hoe de zon en de maan werden ontvoerd en teruggehaald ⇒ Aldar-Kose en de duiveltjes ⇒ Het wonderkruisje van Reijerink ⇒ Het Grote Beest-met-het-Mensenhoofd ⇒ Truydeman en zijn wijf ⇒ De dappere uit het noorden en de dappere uit het zuiden ⇒ Goudhoren ⇒ Het meisje en haar vriend de slang ⇒ De tondeldoos ⇒ Tafeltje dek je, ezeltje strek je en knuppel uit de zak ⇒ De goudkinderen ⇒ De roetzwarte broer van de duivel ⇒ Het blauwe licht ⇒ Eenoogje, Tweeoogje en Drieoogje
hout	⇒ Pinokkio ⇒ De geluksteen ⇒ Het houten paard ⇒ Brein tegen brein ⇒ De jonge koningin ⇒ De houten maagd en haar minnaars ⇒ Zhuang Zi: De timmerman en het overtollige hout ⇒ Het geluk kan in een stukje hout liggen ⇒ Het opperhoofd en zijn mooie vrouw ⇒ Het kleinste stukje speelgoed ⇒ De mestkever, de muis en de krekel ⇒ De drie kleine biggetjes ⇒ De dankbare boom ⇒ Luilakvuur
huwelijk	⇒ De onverschrokken bakkersknecht ⇒ Sinbad de Zeeman: de schatten van de doden ⇒ Raden Panji Kuda Wanengpati ⇒ De kikvorsprinses ⇒ De bedelkoningin ⇒ Ali Zebak en de koopmansdochter ⇒ De visser en de waternimf ⇒ De vuurvogel en Wassilissa, de tsarendochter ⇒ Het Lichtkasteel ⇒ De slangeman ⇒ De tsarendochter die een grijze eend werd ⇒ Vrouwenstreken ⇒ De lelie en de alsem ⇒ De soldaat en de witte berk ⇒ De heilige kersenboom ⇒ Izmir en de duivel met drie koppen ⇒ Duivel Mankepoot ⇒ Goudsbloempje ⇒ Arthur, koning over eeuwen ⇒ Hoe Sundari haar moed bewees ⇒ Ego en Ega ⇒ De verwisselde hoofden ⇒ De duivel die de vlooienhuid herkende ⇒ Het kleine witte hondje ⇒ De valse bruid ⇒ Hoe een Ethiopische vrouw haar man temde ⇒ De drie dochters van de oude man ⇒ Met de nachtmare getrouwd ⇒ De Man met de Rode Tanden ⇒ De fee van Enveitg ⇒ De vrouw die tegen de stroom in dreef ⇒ Het kasteel dat in de lucht zweefde ⇒ De dierenmelk ⇒ Marietje, de prinses op de erwt ⇒ Hoe Anansi een bruidsschat stal ⇒ De bruiloft van de spin Anansi ⇒ De bruiloft van vrouw vos ⇒ Hazekebruid ⇒ De hemelnimf Dewi Nawang Wulan ⇒ De getemde feeks
jongen	⇒ Het meisje dat haar naam kwijt was ⇒ Alexander de kikkerprins
kabouter	⇒ Het aardmannetje van de Röhrerbühel ⇒ De witte duif ⇒ De geschenken van de kabouter ⇒ Hans Kachel-Oventje ⇒ De dwergendoop ⇒ Goudschepper ⇒ De natgeregende kabouter ⇒ De kabouters ⇒ Het dankbare alvermanneke ⇒ De twee gebochelde kleermakers ⇒ Huons ontmoeting met Oberon ⇒ Waarom de kabouters uit Keulen zijn gevlucht ⇒ De boze kabouter ⇒ De kabouter bij de kruidenier ⇒ De nachtdansers ⇒ De kabouterfabriek ⇒ De dood van de sprookjesverteller
kamer
kasteel	⇒ Jamie Freel en de jongedame ⇒ De bijenkoningin ⇒ De Zoon der Sterkte ⇒ De levende himphamp ⇒ De groene jager ⇒ Belle en het Beest ⇒ De verborgen schat van kasteel Ravenhorst ⇒ Het duivelsmeer ⇒ U denti paladinu (De tand van de paladijn) ⇒ De prinses van het eiland ⇒ Spookverhalen uit Breukelen en omgeving ⇒ Egbert van Loenen ⇒ De sage van de scheve toren ⇒ De aap van Hoensbroek ⇒ De kristallen bol ⇒ De drie rozenstruiken en de drie honden ⇒ De zwarte koets van Horst ⇒ Het verzonken slot aan de Niers ⇒ Jonker Adam van Deelen ⇒ De bruid van Ammersoyen ⇒ Fredegunde van de Nevelhorst ⇒ Het zwarte paard ⇒ Diderich en Arend van de Nijburg ⇒ De zwarte vrouw van Staverden ⇒ Mooi-Ann van Velp ⇒ De jongen die een erwt vond ⇒ Oostelijk van de zon en westelijk van de maan ⇒ De Borg Nienoord ⇒ Marietje, de prinses op de erwt ⇒ De knecht met de zonderlinge namen ⇒ Grote Gjalt en Kleine Gjalt ⇒ Windstil
kelder	⇒ De onverschrokken bakkersknecht ⇒ Knappe Elsje ⇒ De onnozele hals ⇒ Doctor Sebastianus Magnus
koningsdochter	⇒ Vogel Grijp ⇒ De twee koningskinderen ⇒ Ezelsvel ⇒ Hoe Bertha koningin van Frankrijk werd ⇒ Wat is beter: de waarheid of de leugen?
koopman	⇒ De koopman die medelijden had ⇒ De slimme en de domme koopman ⇒ Aïcha, de dochter van de koopman ⇒ Belle en het Beest ⇒ De twee muilen ⇒ De redder in nood ⇒ De koopmanszoon ⇒ De weg naar Samarra ⇒ De zeven zwoordjes ⇒ De zakenman en de soefi ⇒ De avonturen van Sadko ⇒ De gierige koopman en de zon ⇒ Nicolaas en de dochters van de koopman ⇒ De oneerlijke fellah en de koopman ⇒ De drie kamelen ⇒ Over de waarde van vriendschap en van geld ⇒ De koopman, zijn vrouw, de sultan en de kat ⇒ De getemde feeks ⇒ Robin Hood houdt de sheriff voor de gek
kus	⇒ De duif ⇒ Het overtreden gebod ⇒ De slangen en de duivel ⇒ De Kikkerkoning of IJzeren Hendrik ⇒ De reuzenkrab ⇒ Alexander de kikkerprins ⇒ De verdronken kus ⇒ De sage van de scheve toren ⇒ Het jodenmeisje van Ruurlo ⇒ De varkenshoeder
lamp	⇒ De kraai met een doorn in zijn pootje ⇒ Aladdin en de wonderlamp ⇒ Luchtpost voor de kerstman ⇒ De ziel van de walvis
moeder	⇒ De wolf en de zeven geitjes ⇒ Goudboompje en Zilverboompje ⇒ De Zoon der Sterkte ⇒ Ederland de kippenhoedster ⇒ Grootmoedertje Eeuwiggroen ⇒ De bloem van het geluk ⇒ Ontvoerd uit het ballenbad bij IKEA ⇒ Het verklede meisje ⇒ Een dappere moeder ⇒ Een Salomonsoordeel van Boeddha ⇒ Vondevogel ⇒ Achol en haar adoptiemoeder, de leeuwin ⇒ De geschiedenis van een moeder ⇒ Unanana en de olifant ⇒ Het sprookje van de jonge gravin ⇒ De zoete pap ⇒ Het oude moedertje ⇒ De wollef en de seve geitjes ⇒ Keloglan trekt erop uit om de man te worden van de reuzin ⇒ De geit Boernia ⇒ De moeders van Habuli ⇒ De Bladersteen
prinses	⇒ De onverschrokken bakkersknecht ⇒ De witte slang ⇒ De gelaarsde kat ⇒ Rafelkap ⇒ De prinses op de erwt ⇒ De bijenkoningin ⇒ Het houten paard ⇒ Prinses Hase ⇒ IJzeren Hans ⇒ De verloren dochter ⇒ De volleerde jager ⇒ Telaga Warna, het veelkleurige meer ⇒ De stukgedanste schoentjes ⇒ De eigenzinnige prins ⇒ Het zeehaasje ⇒ Aladdin en de wonderlamp ⇒ De ijzeren kachel ⇒ Koret Laboe ⇒ De gouden vogel ⇒ Domme Hans ⇒ De gelaarsde kat (in rijmvorm) ⇒ De visserszoon ⇒ Het vogeltje dat gouden eieren legde ⇒ Het toverfluitje en het toverhoedje ⇒ Johannes Berenzoon ⇒ De jongen die niet zo handig was ⇒ De kleine blauwe hippopotamus ⇒ De zeven magische mijnwerkers ⇒ Juan Oso (Hans de Beer) ⇒ Het aardmanneke ⇒ De prinses die niet kon lachen ⇒ De goede ruil ⇒ De trouwe Johannes ⇒ De boze kabouter ⇒ De Kikkerkoning of IJzeren Hendrik ⇒ De prinses van het eiland ⇒ Sint Joris en de draak ⇒ De mooie Giovanna ⇒ De slimme prinses ⇒ Peruonto ⇒ Een demon laat zich verschalken ⇒ Koning Merelbaard ⇒ Het ezeltje ⇒ De prinses op de glazen heuvel ⇒ Het Waterlampionnenfeest op de rivier de Fuchun ⇒ De koningsdochter in de vlammenburcht ⇒ De gouden gans ⇒ De schaduw ⇒ Het lied van Si Nandang ⇒ Het wijze paardje ⇒ Geen nood voor wie geliefd wordt door vrouwen ⇒ Marietje, de prinses op de erwt ⇒ Kwade gedachten ⇒ Grote Gjalt en Kleine Gjalt ⇒ De tondeldoos ⇒ Met z'n zessen de hele wereld door ⇒ Het blauwe licht ⇒ De groente-ezel ⇒ De Formule Pendule
reis	⇒ De geschiedenis van Aboe Kier en Aboe Sier ⇒ Een goede raad in drieën ⇒ Belle en het Beest ⇒ Rata's wonderbaarlijke reis ⇒ De reisgenoot
rijk	⇒ Het vrouwtje van Stavoren ⇒ Belle en het Beest ⇒ Wat is beter: de waarheid of de leugen? ⇒ Het Kristallen Paleis ⇒ De juffer van Echten
rijtuig	⇒ Het toverfluitje en het toverhoedje
roest
steen	⇒ De wolf en de zeven geitjes ⇒ Geld maakt niet rijk als God niet helpt ⇒ Gelukkige Hans ⇒ Stamhoofd Kairé en het doodshoofd ⇒ Bidjan en de beeldschone prinses ⇒ De steen van het haantje ⇒ De steen aan de ketting ⇒ De oude pluizenaar ⇒ De steenhouwer ⇒ De spaghettischotel ⇒ De man die vier keer dood ging ⇒ De drie kleine biggetjes ⇒ De onoverwinlijke held ⇒ De zwarte steen van Arddu ⇒ Het verhaal van de soepsteen ⇒ De steen in de woestijn
stem	⇒ Hier is de plaats, waar is de man? ⇒ Spookverhalen uit Breukelen en omgeving ⇒ Er is niets beters dan een goede bemiddelaar
tafel
toverij	⇒ Helga, de boerendochter ⇒ De drie dochters van de oude man ⇒ De mooie heks ⇒ De hanebalk
trouwen	⇒ Vrouwtje Haverood met de dikke lange onderlip ⇒ Bruidskeuze ⇒ Berenpels ⇒ Blauwbaard ⇒ Doornroosje ⇒ De papegaai ⇒ Het sprookje van de valk ⇒ Victoria en de wilg ⇒ Het houten paard ⇒ De kikvorsprinses ⇒ Het mirte-takje ⇒ Uit liefde voor de feeënkoning ⇒ De bedelkoningin ⇒ Kalfskop ⇒ De groene jager ⇒ De witte kraanvogel ⇒ De zoon van Kim-ana-u-eze en de dochter van Zon en Maan ⇒ De dochter van koning Leugenaar ⇒ De jaarmarkt van Sorotsjintsy ⇒ De vuurvogel en Wassilissa, de tsarendochter ⇒ Aladdin en de wonderlamp ⇒ Woeloer ⇒ Blauwbaard van Dombovar ⇒ De kattenkolonie ⇒ Billy de coyote ⇒ Domme Hans ⇒ Abina en de python ⇒ De prinses die met een hond trouwde ⇒ Het meisje dat niet wilde trouwen ⇒ Koning Draak ⇒ Hoe Aldar-Kose trouwde ⇒ Bernadette ⇒ De tsarendochter die een grijze eend werd ⇒ Bontepels ⇒ Vrouwenstreken ⇒ Broertje en zusje ⇒ De duif ⇒ De lelie en de alsem ⇒ Waarom de zonnebloem zich altijd naar de zon draait ⇒ De soldaat en de witte berk ⇒ De heilige kersenboom ⇒ De hemeljonkvrouw ⇒ De arme molenaarsknecht en het katje ⇒ Het duivelsmeer ⇒ De kinderen van de vis ⇒ Rozemarijn en de prinses uit het gele keizerrijk ⇒ Hoe Bertha koningin van Frankrijk werd ⇒ Het ontstaan van de rijst ⇒ El Cid Campeador ⇒ De pompoen ⇒ Duivel Mankepoot ⇒ De prinses die niet kon lachen ⇒ Old Minneke ⇒ De trouwe Johannes ⇒ De boze kabouter ⇒ De Kikkerkoning of IJzeren Hendrik ⇒ Goudsbloempje ⇒ Hoe Sundari haar moed bewees ⇒ De schoonheid uit de bergen ⇒ De muis die in een meisje veranderde ⇒ De mooie Giovanna ⇒ Wat vrouwen van mannen onderscheidt ⇒ De verwisselde hoofden ⇒ De betoverde vis ⇒ De roverbruidegom ⇒ Savitri en Satyavan ⇒ De drie citroenen ⇒ De slang ⇒ De duivel die de vlooienhuid herkende ⇒ Het gevilde oudje ⇒ Peruonto ⇒ De schone vrouw met de afgehouwen handen ⇒ De muskiet en de mestkever ⇒ De geduldige vrouw ⇒ De berenman ⇒ Het ezeltje ⇒ De verstandige boerendochter ⇒ Het kleine witte hondje ⇒ De vrouw die door een duivel verslonden werd ⇒ De valse bruid ⇒ Het luie meisje uit Argentinië ⇒ De schaduw ⇒ Het meisje dat met een kraai trouwde ⇒ Het wonderbare vlas ⇒ Het wonderpaard en de prinses (Sifka-Boerka) ⇒ Doenay en Natasja ⇒ Hoe prins Iwan zijn bruid vond ⇒ Het molenaarsdochtertje en het levende gierstkorreltje ⇒ De kikkerfee ⇒ De kikvors die in een prins veranderde ⇒ De nachtdansers ⇒ Het zwarte paard ⇒ De jongen die een erwt vond ⇒ Geen nood voor wie geliefd wordt door vrouwen ⇒ Marietje, de prinses op de erwt ⇒ Zij kwam uit Kayseri ⇒ Ruth ⇒ Hoe Anansi een bruidsschat stal ⇒ De bruiloft van de spin Anansi ⇒ De zoon van de prefect van Yizhou ⇒ De schepping van Japan ⇒ De vernachelde vrijers ⇒ Het raadsel ⇒ De goudkinderen ⇒ Het blauwe licht ⇒ De groente-ezel ⇒ Windstil ⇒ De vis met de ring ⇒ De getemde feeks
wens	⇒ De poppenspeler ⇒ De dwaze wensen ⇒ Waarom de bomen niet meer kunnen spreken ⇒ Koning Midas ⇒ De steenhouwer ⇒ De visser en de djinn ⇒ De drie zwarte zwanen ⇒ Jannig en zijn drie wensen ⇒ Elia en de wens van de arme man
wrijven
zand	⇒ De zoon van de houthakker ⇒ De verdwaalde schoolmeester ⇒ Het spook van de Koningshof ⇒ De reus en de vier mudzakken rogge ⇒ De Grote en de Kleine Hul

De Nationale Sprookjesbon. Elke week GRATIS een verhaal ⇒

Leeftijd:

Verteltijd:

ca. 10 min.

Herkomst:

Lees het verhaal ⇒

Mail dit verhaal ⇒

Reacties (1) ⇒

Afdrukken ⇒

De Volksverhalen Almanak is met uiterste zorg gemaakt. De redactie is echter niet aansprakelijk voor eventuele fouten in de teksten. Als u onvolkomenheden aantreft in de inhoud of het gebruik van de website, dan kunt u dat melden bij de redactie. Ook kunt u ons altijd voorzien van aanvullingen en opmerkingen.