Deze dag wordt ook wel 'Dag van de vrijheid' genoemd. Viering van de capitulatie van de nazi's (op 5 mei 1945), die tot dan toe de provincies Utrecht en Noord- en Zuid-Holland nog bezet hielden.

Op 8 mei volgde de rest van Europa. In Azië ging de Tweede Wereldoorlog nog tot 15 augustus door.

Eens in de vijf jaar is dit een nationale feestdag (dus in 2015 pas weer voor het eerst). Bevrijdingsdag wordt vooraf gegaan door de Nationale Dodenherdenking op 4 mei.

Op 5 mei 1945 bespraken de Canadese generaal Charles Foulkes en de Duitse opperbevelhebber Johannes Blaskowitz in het bijzijn van Prins Bernhard (commandant van de Binnenlandse Strijdkrachten) in Hotel De Wereld in Wageningen de capitulatie van de Duitse troepen in Nederland. Blaskowitz vroeg 24 uur bedenktijd. Een dag later werd (op 6 mei 1945 dus) de capitulatie getekend in de naast het hotel gelegen aula van de Landbouwuniversiteit. Zowel het Canadian War Museum in Ottawa als De Casteelse Poort in Wageningen menen de pen te bezitten waarmee Foulkes tekende.

Na de bevrijding in 1945 werd bepaald dat bevrijdingsdag om de vijf jaren gevierd zou worden. Pas in 1990 werd de datum van 5 mei uitgeroepen tot een nationale feestdag, waarop jaarlijks de bevrijding van het Nederlandse koninkrijk in 1945 van de Duitse en Japanse bezetting wordt herdacht en gevierd. In 1999 werd 15 augustus, de dag van de Japanse capitulatie in 1945, tevens een dag waarop uitgebreid gevlagd mag worden.

5 mei als vrije dag

5 mei is niet automatisch een vrije dag. De Nederlandse regering heeft bepaald dat werknemers en werkgevers zelf een regeling moeten treffen. Werknemers in het bedrijfsleven hebben op 5 mei een vrije dag als dit in de cao is afgesproken. Als dit niet is afgesproken of als de bedrijfstak geen cao heeft, beslist de werkgever over wel of geen betaald vrij. Personeel in (rijks)overheidsdienst heeft voor zover dit in de cao is opgenomen en de dienst het toelaat op 5 mei een vrije dag.

Semi-overheden volgen dit voorbeeld zoveel mogelijk. De kantoren van de Nederlandsche Bank zijn gesloten. Dit betekent dat er geen bankbiljetten kunnen worden ingewisseld.

Viering

Door het gehele land worden doorgaans activiteiten geörganiseerd. De Nationale Viering van de Bevrijding op 5 mei vindt plaats in Amsterdam en de twaalf provinciehoofsteden. Elders in het land zijn er verschillende bevrijdingsfestivals, zoals sinds 1980 Bevrijdingspop in Haarlem en het Gelderse Bevrijdingsfestival in Wageningen. Tegenwoordig wordt er in elke provincie en in Amsterdam een Bevrijdingsfestival georganiseerd in samenwerking met het Nationaal Comité 4 en 5 mei.