Leesidee: De groene jager
Sage afkomstig uit: Gemeente Ommen.

Doelgroep

Leerlingen van het primair basisonderwijs groep 7 - 8.

Samenvatting

Een sage over de liefde. Om te kunnen trouwen met het meisje van zijn dromen, besluit de kasteelheer van kasteel Eerde haar geliefde in een diepe kerker van zijn kasteel op te sluiten. Een gedwongen huwelijk is een feit. Maar het meisje wijst de kasteelheer telkens af, ze wil niet met hem zoenen, niet met hem naar bed. Men stuurt haar naar een kruidenvrouw (heidin in de sage) voor genezing. Tussen de twee ontstaat vriendschap en de kruidenvrouw weet meer over het lot van haar geliefde. Wanneer ze proberen hem uit de kerker te bevrijden, gaat het mis...

Thema

Het ontstaan van verhalen.

Werkvormen

Brainstormen en vertellen.

Lesopzet

a. Vertel het verhaal en/of vertoon video. Maar let op: Vanwege het thema van deze les (ontstaan van verhalen), de sage niet verder vertellen dan het moment waarop de beide vrouwen de geliefde uit de kerker proberen te bevrijden.

b. Een sage komt nooit helemaal uit de lucht vallen. Zo is een sage verbonden met een bepaalde plek. Vaak zijn (geografische) namen en data controleerbaar juist. In de sage van de Groene Jager bijvoorbeeld, zijn de drie geraamten in de kerker werkelijk gevonden: een man en een vrouw in omhelzing, de derde (vrouw) een meter ernaast. Het verhaal is gaan groeien. Steeds werd er iets bij 'gevonden'. Daardoor zijn er vaak verschillende versies van een zelfde sage in omloop. Blijkbaar is een verhaal te be´nvloeden. Wat denken jullie dat bijvoorbeeld het verhaal zal kunnen zijn achter een middeleeuwse helm die nu wordt gevonden?

c. Zoals je zult merken komen er verschillende verhalen rondom deze gevonden helm. Er zijn meerdere vertel perspectieven mogelijk (vanuit de vindplaats, vanuit de helm, vanuit de drager van de helm). Om te kijken hoe een sage anders kan geschieden, maken de leerlingen (de klas opdelen in 6 groepjes) hoedjes van papier. Ieder hoedje (groepjes 1 tot en met 6) heeft een andere kleur (6 kleuren). Vanuit welke perspectieven kun je de sage van de Groene Jager verder vertellen? De slechterik (Evert van Essen), de gevangen genomen jongen (Jonker Arent), het meisje (Gisela), de kruidenvrouw (Jolande), de landsknecht, de kerker van kasteel Eerde.

d. Ieder groepje krijgt als opdracht de sage verder te vertellen. Denk eraan: vanuit het perspectief van het personage - of de verteller (kerker) zoals die verdeeld zijn. Hoe ging het verder? Ze waren bezig om Arent te bevrijden toen... Maak aantekeningen.

e. Presenteer de verschillende versies.

f. Vertel de oorspronkelijke versie verder af.

Doelstelling

Vanuit verschillend perspectief leren kijken.

Begrippen-/woordenlijst

Heidin - vrouwelijke vorm; heiden - mannelijke vorm: iemand die niet gelovig is (aan de het christendom) werd en wordt een heiden genoemd, woord kan verwijzen naar oude Noord-Europese godsdienst, en naar 'platteland'/'heide'; er woonden meer gelovigen in de stad dan op het platteland in de vroeg christelijke tijd. Dus heiden = nog niet bekeerde.

Drinkgelag: oud woord voor zuippartij.
- Bij de Grieken werd het drinkgelag begonnen na het eigenlijk feestmaal. Er waren enkel mannen bij aanwezig. Er waren regels voor het aantal te drinken bekers. Wie het meeste dronk en desondanks wakker bleef, kon een taart winnen. Volgens sommigen waren de Griekse drinkpartijen niet op dronkenschap gericht.
- Perzen hadden het merkwaardige gebruik om over een besluit tweemaal te vergaderen. Eenmaal dronken en eenmaal nuchter. De in dronkenschap genomen bezwaren konden in nuchtere toestand worden herzien.
- In het antieke Rome kwamen de drinkgelagen pas op toen men de Griekse gewoonten ging overnemen. Er waren ook vrouwen aanwezig. Een bijzondere gewoonte was het 'ad numerus bibere' waarbij men bijvoorbeeld zoveel bekers dronk als de naam van het feestvarken letters had of als het aantal levensjaren dat men hem wenste.
- Van de Germanen is ook informatie over drinkgelagen overgeleverd. Ook in de religieuze voorstellingen van het Walhalla (hemel) komen ze terug. Daarbij bestaat de zaligheid van het Walhalla in deelname aan de goddelijke drinkgelagen.
(Bron: Wikipedia)

Fiat: doorgang geven, doorgang krijgen - iets mag doorgaan van (een hogere in rang) 'Meester, krijg ik uw fiat voor een middag vrij van school?'

Mede mogelijk gemaakt door de gemeente Ommen.