Op eigen site?
Kunstbedrijf Arnhem
 
Volksverhalen Almanak
 
spacer.gif
Zoek een verhaal


 
 

Informatie over: Tijl Uilenspiegel en de gierige buurman
SAMENVATTING:
De buurman van Uilenspiegel neemt Tijl in vertrouwen. Deze geeft hem advies over hoe hij kan voorkomen dat hij zijn geslachte varken met anderen moet delen. Zeg gewoon dat-ie gestolen is!
TOELICHTING:
Van oorsprong is Tijl Uilenspiegel een Noord-Duitse grappenmaker die in de late middeleeuwen in verschillende Hanzesteden zijn fratsen uithaalde. In de 19e eeuw publiceerde de Vlaming Charles de Coster zijn Schelmenroman Tijl Uilenspiegel, waarin de hoofdfiguur in het Vlaamse Damme geboren wordt, en opgroeit tot geus in het verzet tegen de Spaanse overheersing.

De vele korte verhalen die van Uilenspiegel in omloop zijn zullen vaak van oorsprong Duits zijn maar door simpelweg de plaatsnamen te vervlaamsen (bijvoorbeeld Damme i.p.v. Erfurt) lijkt het vanzelfsprekend dat ze uit België komen.

Verhalenverteller Marijn Swarte heeft in opdracht van stichting Beleven een literatuur lesprogramma rond Tijl Uilenspiegel en drie andere schelmenfiguren ontwikkeld voor groep 7/8 van de basisschool. Informatie hierover is te verkrijgen onder telefoonnummer 026-3272319.

Het verhaal van de gierige buurman komt in vele variaties voor (zowel in Groningen, Friesland en Vlaanderen). Hieronder een variant op het het verhaal van Tijl (afkomstig uit "Groninger Volksverhalen" van Mw. Huizinga en K. ter Laan):

DOMINEE EN KOSTER

't Was vroeger de gewoonte, als een boer of burger slachtte, dat dominee wat van 't geslacht kreeg en ook wat worsten.
Nu moest dominee zelf ook slachten. Hij was er verlegen mee. Als alle boeren en burgers van zijn varkentje een stukje moesten hebben, dan was 't hele zwijntje naar de maan. Dat kon niet.
Maar de mensen hadden hem altijd zo goed bedacht; dus niets geven, dat kon ook niet.
Nu zijn meesters altijd nog slimmer dan dominee's, zodat de oude heer naar de meester ging. Meester zei:
"Je moet zeggen, dat ze je varken gestolen hebben." 't Varken wordt geslacht en hangt aan de ladder. De andere dag, 's morgens, zal het afgehouwen worden. Maar 's nachts steelt meester het varken.
Helemaal van streek loopt dominee, zo gauw hij 't gewaar wordt, naar de koster. Hij roept: "Het varken is vannacht gestolen!"
"Zo is 't goed," zei Meester. "Als je 't zo zegt, geloven ze je allemaal."
"Maar 't is zo!," zegt Dominee; "'t is geen praatje! 't Is waar; ze hebben mijn varken gestolen."
"Uitstekend; onverbeterlijk!, je doet het zo goed als 't maar kan!," zegt Meester. "Ga zo maar door; 't is net of het werkelijk gebeurd is."
De dominee heeft het varken nooit weer gezien.
TYPERING:Een Vlaams schelmenverhaal waarin Tijl een vrek bij de neus neemt
SOORT:Uilenspiegel-verhaal, Schelmenverhaal, Volksverhaal, Grappig verhaal
HERKOMST:België
LEEFTIJD:Voor kinderen vanaf 10 jaar en ouder
VERTELTIJD:ca. 2 min.
TREFWOORDEN:schelm, geus, slimheid, grappenmaker, deugniet, buurman, vrek, gierig, slachten, varken, tijl uilenspiegel, gierigaard
BRON:"Boek van de jeugd" Uitgeverij de Arbeiderspers, Amsterdam, 1937.
 

MOGELIJK VERWANT OP GROND VAN TREFWOORD:
buurmanHet zilver op de haard
 
deugnietNasreddin Hodja en de olijfolie
Nasreddin Hodja gaat goedkoop winkelen
Nasreddin Hodja en de achterdeur
Nasreddin Hodja - De kat heeft het opgegeten
De rover die toveren kon
Hoe een Hersch een kip vangt
Hoe de koning hondendrollen at
Nasreddin Hodja - Kleren maken de man
De mooie Giovanna
Kantjil en de krokodillen
Tijl Uilenspiegel en de paardenkoopman
Tijl Uilenspiegel als bakkersknecht
Aldar-Kose en de rijke man die boer wilde worden
De gierige vriend van Aldar-Kose
De knecht met de zonderlinge namen
Tijl Uilenspiegel steelt een kalf
Djha nodigt zijn vrienden uit
Djha als rechter
 
geusTijl Uilenspiegel als kunstschilder
Kasteel Batestein en de Grote Geus
Tijl Uilenspiegel en de paardenkoopman
Tijl Uilenspiegel als bakkersknecht
De Arnhemse zwaardveger
Tijl Uilenspiegel wordt zelf gestolen
 
gierigDe gierige boerin
Oarend Cent
De gierige koopman en de zon
De pottenbakker
De gierige vriend van Aldar-Kose
Goudhoren
 
gierigaardHet Dokkumse spookhuis
Schraalhans keukenmeester
Het spook van de Schele Pijp
De gierige koopman en de zon
Aldar-Kose en de vrek
Hoe Aldar-Kose de knechten trakteerde op een schaap
De gierige vriend van Aldar-Kose
 
grappenmakerTijl Uilenspiegel als kunstschilder
Tijl Uilenspiegel en de lezende ezel
Tijl Uilenspiegel en de paardenkoopman
Tijl Uilenspiegel als bakkersknecht
Tijl Uilenspiegel en de vette soep
Tijl Uilenspiegel zal vliegen
Tijl Uilenspiegel danst op het koord
Tijl Uilenspiegel steelt een kalf
Tijl Uilenspiegel wordt zelf gestolen
Tijl Uilenspiegel geneest een heel ziekenhuis
 
schelmNasreddin Hodja en de achterdeur
De twee schelmen uit Florence
De geschiedenis van Aboe Kier en Aboe Sier
Tijl Uilenspiegel als kunstschilder
De rover die toveren kon
Tijl Uilenspiegel en de lezende ezel
Hoe een Hersch een kip vangt
Wie een kuil graaft voor een ander
De allerlaatste list van Hersch
Hoe de koning hondendrollen at
Tijl Uilenspiegel en de paardenkoopman
Tijl Uilenspiegel als bakkersknecht
Aldar-Kose en de rijke man die boer wilde worden
De gierige vriend van Aldar-Kose
De geschiedenis van de schrokop
Tijl Uilenspiegel en de vette soep
Tijl Uilenspiegel zal vliegen
Tijl Uilenspiegel steelt een kalf
Tijl Uilenspiegel wordt zelf gestolen
Tijl Uilenspiegel geneest een heel ziekenhuis
Een nar in strijd tegen narigheid
Nasreddin Hodja - De kist komt eraan
 
slachtenHeer en knecht
Broer konijn leert de beer een liedje
 
slimheidNasreddin Hodja en de olijfolie
Nasreddin Hodja gaat goedkoop winkelen
Nasreddin Hodja en de achterdeur
Nasreddin Hodja - De kat heeft het opgegeten
Het geitje Pak-me-dan
De gelaarsde kat
Welpe en de wolf
De geleerdendag
De geur van voedsel
Tijl Uilenspiegel als kunstschilder
Djha en de juwelier
Djha en de kat
Het dappere snijdertje
De gelaarsde kat (in rijmvorm)
De zwendelende tabakshandelaar
Tijl Uilenspiegel en de lezende ezel
Anansi - Met open mond
De hodscha en de pakjesdrager
Hoe de koning hondendrollen at
Nasreddin Hodja - Kleren maken de man
De aap en de krokodil
De jakhals en de patrijs
De vos en zijn vrouw
Anansi - De slimste
Jack de reuzendoder
De verstandige boerendochter
Tijl Uilenspiegel als bakkersknecht
Anansi - Wat goed is voor jou, is ook goed voor je vrienden
De nieuwe schepper van de mens
Een slimme man
Tijl Uilenspiegel steelt een kalf
Zij kwam uit Kayseri
Hoe Anansi een bruidsschat stal
Hoe Anansi slim werd
Anansi - Lessen in lenen
Anansi berijdt Tijger
Kantjil, de krokodil en de tijger
Een hulpvaardige geest
De vos en de wezel
De verloren weddenschap
Djha nodigt zijn vrienden uit
Djha als rechter
Anansi vindt een lekker baantje
Anansi - Een half dorp voor twee kippen
Koning Leeuw en Slim Konijn
David verslaat Goliat
 
tijl uilenspiegelTijl Uilenspiegel als bakkersknecht
Tijl Uilenspiegel en de vette soep
Tijl Uilenspiegel zal vliegen
Tijl Uilenspiegel danst op het koord
Tijl Uilenspiegel steelt een kalf
Tijl Uilenspiegel wordt zelf gestolen
 
varkenEderland de kippenhoedster
Ib en de kleine Christine
De geschiedenis van de heilige Antonius
De jaarmarkt van Sorotsjintsy
Kasjtanka
Het ontstaan van de rijst
De tovenares Circe
Het timmermanszwijntje
De gierstkorrel
De drie kleine biggetjes
Dronken Jaap ontmoet de duivel
De oude Sultan
De verstandige en eerlijke ezels
De hebberige buurvrouw
Het verhaal van de drie varkentjes
Anansi - Een half dorp voor twee kippen
Broer konijn leert de beer een liedje
 
vrekHet spook van de Schele Pijp
Aldar-Kose en de vrek
Hoe Aldar-Kose de knechten trakteerde op een schaap
De gierige vriend van Aldar-Kose
Hoe de Gruwel aan zijn paard kwam
 
 
De Nationale Sprookjesbon. Elke week GRATIS een verhaal
Leeftijd:
Verteltijd:
ca. 2 min.
Herkomst:



 



De Volksverhalen Almanak is met uiterste zorg gemaakt. De redactie is echter niet aansprakelijk voor eventuele fouten in de teksten. Als u onvolkomenheden aantreft in de inhoud of het gebruik van de website, dan kunt u dat melden bij de redactie. Ook kunt u ons altijd voorzien van aanvullingen en opmerkingen.

Nieuwste verhaal:

Lees ook:

RSS-feed Verhalen
RSS-feed Feesten
RSS-feed Vandaag de dag

Hans Christian Andersen