Sprookjes en verhalen uit Gelderland

De rover SchinderhannesEen Achterhoeks volksverhaal over een beruchte roverhoofdman. Het dorpje Neede in Gelderland heeft geen last gehad van de beruchte rover Schinderhannes (1777-1803). Deze volksoverlevering verklaart waarom...Volksverhaal | Gelderland | vanaf 12 jaar | ca. 3 min.

De vergankelijke lindeEen sage uit Zutphen over de Tachtigjarige Oorlog. Tijdens de uitmoording van Zutphen door de Spaanse troepen onder don Frederik in 1572 zou een man in een linde zijn toevlucht gevonden hebben en als enige achtergebleven bewoner van de stad aan de dood ontkomen zijn. Op een van de kleine...Sage | Gelderland | vanaf 12 jaar | ca. 18 min.

De Buntermansberg te NunspeetEen Gelderse sage over een afschuwelijke moord. Een marskramer wordt door een herbergier in Nunspeet vermoord. Terwijl hij met zijn vrouw het lijk in zijn eigen tuin aan het begraven is, komt de brouwersknecht een vat bier brengen. Ze geven hem zwijggeld...Volksverhaal | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 5 min.

De elf zonen van Vithor en ClairesseEen verhaal over een Viking die zich in Arnhem vestigt. In het jaar des Heren 847 overviel in het voorjaar een vloot van Denen de handelspost Meginhardeswich (oudste benaming van Meinerswijk). Na een plundering en moordpartij waaraan slechts enkele bewoners ontkwamen...Sage | Gelderland | vanaf 12 jaar | ca. 14 min.

De sterke NicolaasVolksoverleveringen over een sterke man uit Halle (Achterhoek). In de 19e eeuw woonde er tussen Halle en Harreveld een zeer sterke man. In dit verhaal vier overleveringen waaruit respect voor zijn kracht blijkt. Men beweert dat de Nicolaasweg naar hem is vernoemd. Tussen Harreveld en Halle...Volksverhaal | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 9 min.

Hoe een schipper door de duivel werd gehaaldEen Harderwijks volksverhaal over een dronken zeeman. Stomdronken gaat een schipper samen met zijn knecht uit varen op de Zuiderzee. Al snel verdwijnt de schipper in het achteronder en hoort de knecht stemmen. Als hij gaat kijken ziet hij een zwarte man waarmee de schipper dobbelt en jenever drinkt.Duivelsprookje | Gelderland | vanaf 9 jaar | ca. 7 min.

Heilig Huis bij VierhoutenEen Veluwse sage over een vrome kluizenaar. Lang geleden woonde in het bosgebied, dat tegenwoordig 'Heilig Huis' heet, een vrome kluizenaar die de mensen erg behulpzaam was. Op een dag hielp hij een arme houthakker die zijn ziel aan de duivel had verkocht door de duivel zelf voor de gek te houden.Streekverhaal | Gelderland | vanaf 11 jaar | ca. 4 min.

Het DuivelshuisEen verhaal over het Duivelshuis van Arnhem door Simone Hendriks. Heel lang geleden, omstreeks 1450, werd er een huis gebouwd voor Maarten van Rossum. Het huis stond in het oude Arnhem. Maarten van Rossum was een veldheer, in dienst van Karel van Gelre. Het was een berucht en wild man.Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 11 min.

Schele GuurteEen Gelderse sage over een heuvel die zich op Kerstavond opent. Op kerstavond moet een 17-jarig meisje van haar gemene stiefmoeder nog 's nachts door het bos lopen om in Vorden olie te halen. Om klokslag 12 uur ziet ze de heuvel van Schele Guurte glanzen van licht, goud en edelstenen.Volksverhaal | Gelderland | vanaf 8 jaar | ca. 8 min.

Het verzonken slot aan de NiersEen Gelderse sage over een bandeloze en slechte kasteelheer. De hoogmoedige, hebzuchtige en bandeloze bewoner van een kasteel, dat net over de grens met Duitsland ligt, krijgt op een avond bezoek van een oude pelgrim. Deze laat het kasteel geheel en al in de diepte verdwijnen.Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 4 min.

Het jodenmeisje van RuurloEen Gelderse sage over een onmogelijke liefde. Ten tijden van de pestepidemie van de 14e eeuw, krijgen de joden de schuld van de Zwarte Dood. Een joodse vader en dochter ontkomen aan de woede van het volk, omdat de ridder van Ruurlo verliefd op haar is.Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 8 min.

Dronken Jaap ontmoet de duivelEen grappig Gelders verhaal over dronkemanspraat. In café 'De Drie Zwaantjes' zitten een aantal mannen flink wat jenever te drinken. De kastelein wil ze graag weg hebben en zegt dat het na twaalven niet meer pluis is op de weg. Jaap zegt dat-ie nergens bang voor is en drinkt nog een glas.Volksverhaal | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 3 min.

De behekste schapenEen Tiels volksverhaal over een gekke schapenziekte. De schapen van een boer uit Tiel worden getroffen door een vreemde ziekte en vallen één voor één dood neer. Hij gaat naar de markt voor raad. Iemand vertelt hem dat zijn schapen behekst zijn. Om de toverkracht van de heks teniet te doen...Volksverhaal | Gelderland | vanaf 8 jaar | ca. 4 min.

De wonderdokter van DrutenEen Gelderse geschiedenis uit 1865 over een duiveluitdrijver. Een vrouw wordt behekst door een toverheks: ze kan niet meer eten, alleen nog af en toe een beetje water drinken. De dokter kan niks voor haar doen, maar dan kent de fabriekseigenaar voor wie haar man werkt een wonderdokter, een zgn 'duivelbanner'.Volksverhaal | Gelderland | vanaf 9 jaar | ca. 4 min.

Het boertje van Wakelslag en de duivelEen Gelders volksverhaal over een boer die de duivel te slim af is. Een arme man verliest zijn huis en hij roept de hulp van de duivel in. Hij kan een huis krijgen, maar in ruil voor zijn ziel. De man weigert dit...Herfstverhaal | Gelderland | vanaf 8 jaar | ca. 10 min.

De vogel VenusEen Gelders sprookje over drie broers op een queeste. Een koning met drie zonen is ziek en kan alleen genezen als de appel van gezondheid en de vogel Venus voor hem gehaald worden. Alledrie gaan ze om beurten op pad, maar alleen de jongste zoon lukt het om zijn doel te bereiken.Sprookje | Gelderland | vanaf 8 jaar | ca. 13 min.

Hoe de Gruwel aan zijn paard kwam
Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 13 min.

Schoon Lijsbeth van EeschhoofenEen Veluwse legende opgetekend door E.Ch.T. Larij.Legende | Gelderland | vanaf 14 jaar | ca. 5 min.

't Pötjen van de Witte WiefkesEen volksverhaal uit de Achterhoek in dialect opgetekend. Een boer gaat laat in het seizoen nog rogge zaaien. Wanneer hij honger begint te krijgen, ruikt hij een heerlijke geur van gebraden vlees. Dan vindt hij een potje met eten in het gras; een potje van de witte wieven.Dialectverhaal | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 5 min.

Egbert van LoenenEen Betuwse legende over een wreed en roofzuchtig ridder. Een wrede ridder is getrouwd met een vrome vrouw. Zij is bedroefd dat haar rijkdom afkomstig is van roof- en plundertochten en besluit de kerk van Herveld een klok te geven. Met Kerstmis zal die ingewijd worden, maar haar man luidt de klok al eerder.Streeklegende | Gelderland | vanaf 11 jaar | ca. 3 min.

De ravenkoningEen versie van Belle en het Beest. Een jong meisje trouwt een man die het slachtoffer is van betovering. Er berust een verbod op dit huwelijk. De heldin is ongehoorzaam, de man verlaat haar. Na beproevingen en dankzij een hulpvaardige vrouw slaagt de heldin erin haar man terug te vinden.Onttoveringssprookje | Frankrijk | vanaf 7 jaar | ca. 11 min.