Sprookjes en verhalen uit Nederland

De vrouwengekEen sage uit Gelderland. Nog niet zo heel lang geleden woonde er op 't Zelle, een beetje op Ruurlo aan, een man van zo'n 50 jaar, Maneveld. Hij had geen vrouw meer, z'n oudste dochter was al vijf jaar getrouwd en je zou toch zeggen dat zo'n man die al opa is zich geen gekkigheid meer op de hals zou halen.Volksverhaal | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 7 min.

Het geheim van de smidEen sprookje van Gerard Reve over een bijzondere kogel. In een groen knollenland treft een jager zeven hazen. Als hij wil schieten ontdekt hij dat hij geen kogels meer heeft. Dan draait hij een lange, harde, dunne drol uit zijn eigen achterste om als kogel te gebruiken. Wanneer de drol doel treft...Cultuursprookje | Nederland | vanaf 9 jaar | ca. 4 min.

Schele GuurteEen Gelderse sage over een heuvel die zich op Kerstavond opent. Op kerstavond moet een 17-jarig meisje van haar gemene stiefmoeder nog 's nachts door het bos lopen om in Vorden olie te halen. Om klokslag 12 uur ziet ze de heuvel van Schele Guurte glanzen van licht, goud en edelstenen.Volksverhaal | Gelderland | vanaf 8 jaar | ca. 8 min.

Het woud zonder genadeEen sage over een Romeins keizer die Holland probeert te veroveren. Een Romeins keizer verovert delen van het Westland en probeert verder in Holland door te dringen. Maar hij wordt tegengehouden oor de wilde dieren van een groot woud. Een hoofdman vertelt de keizer beter niet meer te proberen door het woud te gaan...Mythe | Zuid-Holland | vanaf 10 jaar | ca. 7 min.

De hond met de kaas in zijn bekEen Friese fabel over hebzucht die gestraft wordt. Een hond jat een stuk kaas. Wanneer hij zijn eigen spiegelbeeld in het water ziet, denkt hij dat er nog een andere hond is met een stuk kaas in zijn bek. Hij springt pardoes het water in om het van die andere hond af te pakken. Er was eens een hond...Fabel | Friesland | vanaf 6 jaar | ca. 2 min.

Een leenvaderDe ervaringen van twee jongens met Vaderdag. Wanneer de klas bezig is een tekening te maken voor Vaderdag, blijkt een jongen geen vader te hebben. Hij woont alleen met zijn moeder. Gelukkig mag hij een vader van een vriendje lenen; die heeft er toch twee. Het is stil in het lokaal van groep vijf.Belevenis | Nederland | vanaf 8 jaar | ca. 11 min.

De abt en de schaapherderEen Gelders volkssprookje over drie lastige vragen. Een koning legt een abt drie vragen voor: 1) hoeveel is de koning waard? 2) hoeveel uur gaans is de wereld groot? 3) wat denk ik, dat niet waar is? Hij krijgt 14 dagen om een oplossing te zoeken anders wordt het klooster vernietigd.Volksverhaal | Gelderland | vanaf 12 jaar | ca. 12 min.

De witte juffer van KernhemEen Edese sage over een vergeefs verliefde jonkvrouw. Over het Landgoed Kernhem nabij Ede gaan verschillende verhalen: (a) er spookt een witte juffer rondt, die geen rust kan vinden en nog altijd op haar geliefde wacht, (b) uit een zwerfkei stroomt bloed als je er met volle maan een speld in steekt...Streekverhaal | Gelderland | vanaf 9 jaar | ca. 4 min.

De zuurkool van Bommen BerendEen Groninger sage over Haren, Grote Griet en een kanonskogel. Het was een grote fout van Bernhard von Galen - de Duitse bisschop van Münster - die dacht dat het gebied van Groningen en omstreken nog steeds aan hem toebehoorde. Maar het was ondertussen het gebied van de Groningers zelf.Volksverhaal | Groningen | vanaf 10 jaar | ca. 6 min.

De Zwarte Christus van WyckEen legende over het notenhouten kruisbeeld van de Sint-Martinuskerk. Volgens de legende is het Zwarte Kruisbeeld ontstaan uit een noot die een kruisridder uit Riemst bij terugkomst uit het Heilige Land aan zijn dochter gaf. Deze dochter plantte de bewuste noot in de tuin...Christelijk verhaal | Limburg | vanaf 12 jaar | ca. 5 min.

De dwalende rechterEen Limburgse sage over een rechter die na zijn dood geen rust vindt. Een rechter laat zich voor geld verleiden tot dwalingen in de rechtspraak. Wanneer hij overlijdt, spookt hij rond in zijn eigen huis. Zijn vrouw haalt er een kapelaan, pastoor en pater bij om hem te verjagen.Volksverhaal | Limburg | vanaf 8 jaar | ca. 5 min.

Pater LangslaperEen Noord-Brabantse sage over een pater die vijftig jaar slaapt. Een jonker wil met de dochter van een graaf trouwen, maar kreeg geen toestemming van hem. Aan een bezoekende pater vraagt hij of die niet een gouden ring naar de jonkvrouw wil brengen, zonder dat de graaf er iets van merkt.Sage | Noord-Brabant | vanaf 8 jaar | ca. 8 min.

Het zeepaard van VolendamEen volksverhaal uit Noord-Holland. Een stuk of wat meisjes waren op een mooie dag in de zomer druk aan het hooien. Niet ver van het dorp dat tegenwoordig Volendam heet, in buitendijks land. Het liep al tegen de avond en ze moesten voortmaken, want er was onweer op komst.Volksverhaal | Noord-Holland | vanaf 8 jaar | ca. 7 min.

De eekhoorntjes en de flessendoppenEen Nederlandse fabel over hebberige eekhoorntjes. Eekhoorntjes verzamelen nootjes en eksters ‘blinkertjes’. De eekhoorntjes ruilen wel eens blinkertjes voor nootjes. Als ze erachter komen dat flessendoppen veel waard zijn, gaan de eekhoorntjes hiernaar op zoek.Fabel | Nederland | vanaf 13 jaar | ca. 19 min.

Het jodenmeisje van RuurloEen Gelderse sage over een onmogelijke liefde. Ten tijden van de pestepidemie van de 14e eeuw, krijgen de joden de schuld van de Zwarte Dood. Een joodse vader en dochter ontkomen aan de woede van het volk, omdat de ridder van Ruurlo verliefd op haar is.Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 8 min.

De toren van SurhuizumEen Friese sage over hoe er ruimte tussen kerk en toren is ontstaan. Er is tussen de toren en de kerk van Surhuizum een kleine ruimte. Deze ruimte is ontstaan toen een reus, nadat hij tegen de toren had uitgerust, zijn handelswaar weer oppakte en daarbij ook de toren optilde. Hij zette hem snel weer terug...Sage | Friesland | vanaf 9 jaar | ca. 2 min.

De nieuwe leerlingDe nieuwe leerling van Rembrandt (Theun de Vries). In dit fragment uit de roman van Theun de Vries bezoekt een later zelf beroemde schilder (Arent de Gelder) voor het eerst het atelier van Rembrandt. Rembrandts zoon Titus ontvangt hem. Het was op een dezer avonden...Romanfragment | Nederland | vanaf 12 jaar | ca. 9 min.

Sappe de pachtinnerEen duivelse sage over het ontstaan van Sappemeer. Lang geleden waren de uitgestrekte veengebieden ten oosten van 'Stad' Niemandsland of Allemansland. Het behoorde aan niemand en tegelijkertijd was het van iedereen en alleman. Maar niemand had er iets aan, 'ain stuk roegte en palderraksie...Sage | Groningen | vanaf 10 jaar | ca. 8 min.

De banpalen en de dobbelaarEen sage uit Amstelveen over Amsterdam en Reinoud van Brederode. De stad Amsterdam heeft veel grondgebied van Amstelveen geannexeerd. De heer van Brederode protesteert hiertegen, maar verliest grote delen van de heerlijkheid Nieuwer-Amstel tijdens een dobbelspel. Vroeger bestond er nog geen Amsterdam of Amstelveen.Volksverhaal | Noord-Holland | vanaf 10 jaar | ca. 6 min.

Koning Eseloor
Sage | Zuid-Holland | vanaf 10 jaar | ca. 4 min.

Het verzonken slot aan de NiersEen Gelderse sage over een bandeloze en slechte kasteelheer. De hoogmoedige, hebzuchtige en bandeloze bewoner van een kasteel, dat net over de grens met Duitsland ligt, krijgt op een avond bezoek van een oude pelgrim. Deze laat het kasteel geheel en al in de diepte verdwijnen.Streekverhaal | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 4 min.

Cis den DooveEen Noord-Brabantse sage over een beruchte stroper. Ten tijde van de Frans-Duitse oorlog moet een jongeman zich melden bij de kazerne. Hij heeft zijn eigen geweer bij zich, maar de dienstdoende luitenant denkt dat hij daar niet mee kan schieten en doet voor hoe het moet.Sage | Noord-Brabant | vanaf 10 jaar | ca. 10 min.

De magische klokEen sprookje uit de Efteling over zes herauten. Zes koningszonen bestellen bij een tovenaar een magische klok, maar hebben niet genoeg geld om er voor te betalen. De leerling van de tovenaar schiet hen echter te hulp; hij steelt de klok en verkoopt hem voor minder aan de koningszonen.Wondersprookje | Nederland | vanaf 7 jaar | ca. 8 min.

De Buntermansberg te NunspeetEen Gelderse sage over een afschuwelijke moord. Een marskramer wordt door een herbergier in Nunspeet vermoord. Terwijl hij met zijn vrouw het lijk in zijn eigen tuin aan het begraven is, komt de brouwersknecht een vat bier brengen. Ze geven hem zwijggeld...Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 5 min.

De behekste schapenEen Tiels volksverhaal over een gekke schapenziekte. De schapen van een boer uit Tiel worden getroffen door een vreemde ziekte en vallen één voor één dood neer. Hij gaat naar de markt voor raad. Iemand vertelt hem dat zijn schapen behekst zijn. Om de toverkracht van de heks teniet te doen...Volksverhaal | Gelderland | vanaf 8 jaar | ca. 4 min.

Cis den DooveEen Noord-Brabantse sage over een beruchte stroper. Ten tijde van de Frans-Duitse oorlog moet een jongeman zich melden bij de kazerne. Hij heeft zijn eigen geweer bij zich, maar de dienstdoende luitenant denkt dat hij daar niet mee kan schieten en doet voor hoe het moet.Sage | Noord-Brabant | vanaf 10 jaar | ca. 10 min.