1828
Kennis voor het volk
VANDAAG
DE DAG
27
augustus

Op 27 augustus 1826 sterft de Friese wolkammer Eise Jelteszn Eisinga. Hij laat in de Friese stad Franeker een in zijn vrije tijd gebouwd gigantisch en nog steeds werkend planetarium achter. Zijn voornaamste drijfveer was het voor gewone mensen toegankelijk maken van de sterrenkunde. De directe aanleiding voor de bouw van het planetarium was een samenstand van vier planeten in het voorjaar van 1774. Een krantenartikel uit die tijd bestempelde dit voorval als de mogelijke oorzaak van de ondergang van de wereld. Eisinga besloot een bewegend schaalmodel van het zonnestelsel te bouwen, om de mensen te laten zien wat er in werkelijkheid aan de hemel gebeurde. Daartoe verbouwde hij de zoldering van zijn woonkamer in een raderwerk van hoepels en schijven van eikenhout met duizenden handgesmede spijkers. Planetarium Eisinga ⇒
27 augustus geboren
1910
1918


1976Mark Webber
Australisch formule 1 coureur.
1958Tom Lanoye
Belgisch schrijver.
1944Jan Bols
Nederlands schaatser.
1937Alice Coltrane
Amerikaans jazzpianiste, organiste, harpiste en componiste. Als volgelinge van de Indiase goeroe Sathya Sai Baba was haar naam Swamini Turiyasangitananda.
1933Joke Smit
Johanna Elisabeth Smit. Nederlands gevierd en gerespecteerd feministe (Man-Vrouw-Maatschappij).
1929Ira Levin
Amerikaans schrijver.
1918Jelle Zijlstra
Nederlands minister-president van het Kabinet-Zijlstra van 1966 tot 1967.
1910Moeder Teresa
Missionaris, geboren in Skopje in voormalig Joegoslavië. In Calcutta, in India, zette zij een wereldwijd bekend werk onder armen op, dat zij tot haar dood toe leidde. In 1979 ontving zij voor haar werk de Nobelprijs voor de Vrede.
1908Lyndon B. Johnson
36-ste president van de VS. Volgde John F. Kennedy op, nadat die op 22 november 1963 was vermoord.
1897Ir. Ad van Emmenes
Nederlands voetbaljournalist.
1890Man Ray
Amerikaans fotograaf.
1882Samuel Goldwyn
Amerikaans filmproducent.
1877Charles Rolls
Brits auto- en vliegtuigpionier.
1858Giuseppe Peano
Italiaans wiskundige.
1770Georg Hegel
Duits filosoof.
1545Alessandro Farnese
Hertog van Parma. Italiaan in Spaanse dienst. Heroverde tussen 1579 en 1585 bijna alle grote steden van de zuidelijke Nederlanden. Dat deed hij voor Filips II van Spanje.
-551(v. Chr.) Confucius
K'ung Fu-tzu. Chinees filosoof. Sommigen beweren dat hij op 28 september in het jaar 551 v. Chr. is geboren. Zie: Confucius en de loop van het water.... Zie: Chinese verhalen, legenden en sprookjes. Zie: Dag van de Leraar (Taiwan).
27 augustus in de geschiedenis
1883


1999Na 14 jaar 'trouwe' dienst laat Rusland het ruimtestation MIR onbemand in een baan om de aarde achter. In 2000 verbrandt het in de atmosfeer.
1993Heineken haalt de groene exportflesjes uit de handel. Uit onderzoek is gebleken dat bij het openen van de bierflessen glassplinters vrij kunnen komen.
1991De EEG erkent de onafhankelijkheid van de Baltische staten Estland, Letland en Litouwen.
1978Op de Nürnburgring in Duitsland wordt Gerrie Knetemann wereldkampioen wielrennen op de weg. De Kneet versloeg op de meet de Italiaan Moser.
1913Luitenant Peter Nestrov van de Russische luchtmacht maakt hoog boven Kiev de allereerste looping met een vliegtuig. Het is het eerste bekende geval van 'luchtacrobatiek'.
1912Tarzan wordt geboren. Of beter gezegd, het boek "Tarzan of the Apes" wordt gepubliceerd. Het is van de hand van Edgar Rice Burroughs.
1896Na één van de kortste oorlogen uit de geschiedenis nemen de Britten de macht over op Zanzibar. De strijd om het eiland duurde 38 minuten (van 9.02 tot 9.40 uur).
1889Charles G. Conn uit Indiana krijgt patent op de metalen klarinet. Nog steeds is het bedrijf Conn een van de meeste bekende makers van muziekinstrumenten (vooral de klarinetten van Conn zijn nog steeds geliefd).
1883De vulkaan Krakatau in de straat Soenda tussen Java en Sumatra heeft een enorme uitbarsting. De berg rijst op, scheurt open en stort in, waarna de zee in het gapende gat stroomt. De tsunami's die hierdoor ontstaan laten 35.000 mensen sterven.
1859In Titusville, Pennsylvania wordt 's werelds eerste exploitabele oliebron gevonden. De bron zou korte tijd later commercieel in gebruik genomen worden.
1783De eerste ballon die gevuld is met waterstof maakt een vlucht. De onbemande ballon stijgt tot een hoogte van 900 meter.
1660In Londen worden de boeken van John Milton verbrand. Aanleiding zijn de aanvallen van de schrijver op Koning Charles II.
-55(v. Chr.) Julius Caesar landt in Brittannië.

27 augustus overleden
1828
1965
1975


1999Dom Hélder Câmara
Braziliaanse katholiek bisschop. Câmara kreeg in de jaren zestig de bijnaam de 'rode bisschop' vanwege zijn grote betrokkenheid bij de oplossing van en protest tegen de armoede in Zuid-Amerika. Actief tegenstander van de militaire dictaturen in Brazilië.
1990Stevie Ray Vaughan
Amerikaans blueszanger en gitarist.
1988Cornelis Moerman
Nederlands huisarts. Ontwikkelde een omstreden behandeling van kanker. Als duivenmelker merkte hij dat kwaliteit van voeding weerstand en prestaties van duiven verhoogde. Duiven kregen geen kanker. Hij adviseerde 'n voornamelijk uit granen bestaand dieet.
1975Haile Selassie
Keizer van Ethiopië. Zie: Viering van de verjaardag van Haile Selassie (Ethiopië).
1967Brian Epstein
Brits zakenman, manager van The Beatles. Epstein overleed aan een overdosis drugs, er werd gespeculeerd over zelfmoord omdat hij emotioneel en sociaal niet met zijn homoseksualiteit kon omgaan.
1965Le Corbusier
Zwitsers-Frans architect.
1931Willem Hubert Nolens
Nederlands priester-politicus, lid van de Tweede Kamer van 1896 tot 1931.
1828Eise Jelteszn Eisinga
Fries amateur-astronoom die zelf een planetarium bouwde.
1576Titiaan
Tiziano Vecelli. Italiaans kunstschilder.
27 augustus feestdagen
Stöppelhaene - Nederland