Sprookjes en verhalen uit Gelderland

Wichard SageDe sage over het ontstaan van Gelderland. Om zijn moed te bewijzen en zo een knappe jonge prinses te trouwen, doodt Wichard een draak die het gebied onveilig maakt. De draak roept de hele tijd 'Gelre! Gelre!' en de burcht die Wichard op de plek waar hij de draak gedood heeft bouwt, noemt hij dan ook Gelre.Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 9 min.

Het spook van de KoningshofEen Gelderse sage over het verdrijven van een spook. Op een boerderij te Voorst spookt het elke dag. Op een gegeven moment wordt het de boer te gortig en laat hij een duivelbanner komen. Deze gebruikt zand om het spook in op te laten nemen om dat vervolgens in een meertje - het Juffersgat - te dumpen...Spookverhaal | Gelderland | vanaf 8 jaar | ca. 6 min.

De Grote en de Kleine HulEen Veluwse sage over het ontstaan van twee heuvels. Een reus ontdekt dat zijn oven stuk is en gaat aan zijn buurman vragen of hij de volgende dag de zijne mag gebruiken om brood in te bakken. Dat mag en wanneer hij de andere morgen met het meel onder zijn armen op weg gaat, raken zijn klompen vol zand.Streekverhaal | Gelderland | vanaf 9 jaar | ca. 6 min.

De weerwolf van Millingen
Griezelverhaal | Gelderland | vanaf 9 jaar | ca. 9 min.

De kikvors die in een prins veranderdeEen Nederlands (Gelders) sprookje over een kikkerkoning. Nederlandse (Gelderse) versie van de Kikkerkoning. Een in een kikker betoverde prins kan alleen onttoverd worden door de trouwbelofte van een meisje. Er was eens een arme vrouw, die met haar drie dochters buiten in een klein huisje woonde.Onttoveringssprookje | Gelderland | vanaf 8 jaar | ca. 4 min.

De wonderdokter van DrutenEen Gelderse geschiedenis uit 1865 over een duiveluitdrijver. Een vrouw wordt behekst door een toverheks: ze kan niet meer eten, alleen nog af en toe een beetje water drinken. De dokter kan niks voor haar doen, maar dan kent de fabriekseigenaar voor wie haar man werkt een wonderdokter, een zgn 'duivelbanner'.Volksverhaal | Gelderland | vanaf 9 jaar | ca. 4 min.

De zwarte vrouw van StaverdenDe legende over Leonora die wegkwijnde van liefdesverdriet. Leonora van Barchem vlucht naar haar pleegmoeder en vertelt haar noodlottige verhaal. Ze verliest haar grote liefde en moet met de man trouwen die hem heeft vermoord. Radeloos kwijnt ze weg van liefdesverdriet en sterft.Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 9 min.

Diderich en Arend van de NijburgEen legende over een broedermoord in de Over-Betuwe. Twee broers van kasteel Nijburg (Heteren) hebben al jaren ruzie over de pachtprijs van een van hun boerderijen. Op een dag mondt dat uit in een duel, waarbij de één de ander doodt. Van schrik en verslagen pleegt de broer zelfmoord.Streeklegende | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 5 min.

Mariken van NieumeghenEen 16e eeuwse legende over zonde en vergeving. Marieke woont in de buurt van Nijmegen en gaat op een dag naar de markt. Op de terugweg komt ze de duivel tegen die haar belooft de zeven vrije kunsten te leren. Ze gaan samen naar 's-Hertogenbosch en Antwerpen en leven daar zeven jaar een zondig leven.Sage | Gelderland | vanaf 12 jaar | ca. 6 min.

Het RuitergatEen Veluwse sage over dwaallichten in een moeras. In het Ruitergat - op de weg van Hoog Soeren naar Wiesel - verdronk een Fransman met paard en al, misleid door de dwaallichten in het moeras. Jaren later werden de sabel en de geraamten van man en paard opgedolven.Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 2 min.

De reus en de vier mudzakken rogge
Streekverhaal | Gelderland | vanaf 12 jaar | ca. 3 min.

Janna van de TiggelovenEen Achterhoekse sage over een meid die vooruitziet. De meid van een boerderij was in haar jeugd een beetje een raar meisje. Later blijkt ze over de gave van het vooruitzien te beschikken, wat haar kamergenote de grootste schrik aanjaagt. Ze voorspelt namelijk de dood van de knecht en het overlijden van de oude baas.Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 7 min.

De Geknielde ManEen Veluws volksverhaal over een versteende rover. In de bossen van Vierhouten woont een beruchte rover. Op een dag komt hij een vioolspeler tegen die de kunst beheerst d.m.v. klanken mensen of dieren te laten verstenen. De vioolspeler verandert de rover in een beuk die de vorm heeft van een knielende man.Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 4 min.

De witte juffer van KernhemEen Edese sage over een vergeefs verliefde jonkvrouw. Over het Landgoed Kernhem nabij Ede gaan verschillende verhalen: (a) er spookt een witte juffer rondt, die geen rust kan vinden en nog altijd op haar geliefde wacht, (b) uit een zwerfkei stroomt bloed als je er met volle maan een speld in steekt...Streekverhaal | Gelderland | vanaf 9 jaar | ca. 4 min.

Schele GuurteEen Gelderse sage over een heuvel die zich op Kerstavond opent. Op kerstavond moet een 17-jarig meisje van haar gemene stiefmoeder nog 's nachts door het bos lopen om in Vorden olie te halen. Om klokslag 12 uur ziet ze de heuvel van Schele Guurte glanzen van licht, goud en edelstenen.Streekverhaal | Gelderland | vanaf 8 jaar | ca. 8 min.

De abt en de schaapherderEen Gelders volkssprookje over drie lastige vragen. Een koning legt een abt drie vragen voor: 1) hoeveel is de koning waard? 2) hoeveel uur gaans is de wereld groot? 3) wat denk ik, dat niet waar is? Hij krijgt 14 dagen om een oplossing te zoeken anders wordt het klooster vernietigd.Raadselsprookje | Gelderland | vanaf 12 jaar | ca. 12 min.

Het jodenmeisje van RuurloEen Gelderse sage over een onmogelijke liefde. Ten tijden van de pestepidemie van de 14e eeuw, krijgen de joden de schuld van de Zwarte Dood. Een joodse vader en dochter ontkomen aan de woede van het volk, omdat de ridder van Ruurlo verliefd op haar is.Sage | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 8 min.

Hoe een schipper door de duivel werd gehaaldEen Harderwijks volksverhaal over een dronken zeeman. Stomdronken gaat een schipper samen met zijn knecht uit varen op de Zuiderzee. Al snel verdwijnt de schipper in het achteronder en hoort de knecht stemmen. Als hij gaat kijken ziet hij een zwarte man waarmee de schipper dobbelt en jenever drinkt.Volksverhaal | Gelderland | vanaf 9 jaar | ca. 7 min.

De Buntermansberg te NunspeetEen Gelderse sage over een afschuwelijke moord. Een marskramer wordt door een herbergier in Nunspeet vermoord. Terwijl hij met zijn vrouw het lijk in zijn eigen tuin aan het begraven is, komt de brouwersknecht een vat bier brengen. Ze geven hem zwijggeld...Volksverhaal | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 5 min.

De verborgen schat van kasteel RavenhorstEen sage over hoe rovers hun buit hebben verstopt in Winterswijk. Vroeger stond er in Winterswijk een kasteel dat berucht was om de drie rovers die er woonden. Wanneer echter de keizer zijn mannen er op af stuurt treffen die rovers noch schatten aan. Een uitgebreide zoektocht levert niks op.Streekverhaal | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 8 min.

De bruid van AmmersoyenEen Gelderse sage over een belofte van eeuwige trouw. Op een feest dat gegeven wordt als afscheid van de dochter van de heer van kasteel Ammersoyen, die de volgende dag in het klooster zal gaan, is ook een vreemdeling aangeschoven. Dit blijkt haar vroegere geliefde te zijn...Volksverhaal | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 12 min.

De heks van de RietmolenEen Gelders volksverhaal over een bezoek aan een heksensabbat. Een oude meid van een boer in Neede is wat eigenaardig. Twee knechten volgen haar 's nachts en komen er achter dat ze kan heksen. Ze zien haar een toverspreuk prevelen en - zoef - weg is ze. Eén knecht denkt: 'Wat zij kan, kan ik ook.Heksenverhaal | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 10 min.

De rover SchinderhannesEen Achterhoeks volksverhaal over een beruchte roverhoofdman. Het dorpje Neede in Gelderland heeft geen last gehad van de beruchte rover Schinderhannes (1777-1803). Deze volksoverlevering verklaart waarom...Sage | Gelderland | vanaf 12 jaar | ca. 3 min.

De behekste schapenEen Tiels volksverhaal over een gekke schapenziekte. De schapen van een boer uit Tiel worden getroffen door een vreemde ziekte en vallen één voor één dood neer. Hij gaat naar de markt voor raad. Iemand vertelt hem dat zijn schapen behekst zijn. Om de toverkracht van de heks teniet te doen...Volksverhaal | Gelderland | vanaf 8 jaar | ca. 4 min.

De bedrogen duivelEen duivelsprookje over kaartspelers uit Lichtenvoorde (Oost Gelre). Een aantal jongens zitten te kaarten in een café, wanneer er een zegt dat de duvel hem mag komen halen als hij weer verliest. Als hij inderdaad verliest, is iedereen verbaasd als even later de duivel in eigen persoon aanklopt.Volksverhaal | Gelderland | vanaf 10 jaar | ca. 8 min.

De Bremer stadsmuzikantenEen sprookje van Grimm over vier samenwerkende dieren. Vier dieren, verstoten door de mensen, zorgen door samenwerking voor hun oude dag. In tijden dat trouw nog vanzelfsprekend was leefde er eens een man met een ezel. Jarenlang had het dier de zakken onverdroten naar de molen gedragen...Dierensprookje | Duitsland | vanaf 5 jaar | ca. 6 min.