Officiële feestdag. Nederland viert op Koninginnedag de verjaardag van de koningin. Op 30 april zijn in het hele land feesten en evenementen. Deze evenementen worden bijvoorbeeld georganiseerd door de plaatselijke Oranjeverenigingen.
Koningin Beatrix bezoekt op 30 april, samen met andere leden van het Koninklijk Huis, de festiviteiten in een of twee plaatsen. Deze bezoeken zijn rechtstreeks op de televisie te zien.
Op Koninginnedag 2010 bezoekt H.M. Koningin Beatrix de Zeeuwse plaatsen Wemeldinge en Middelburg.
In veel steden worden vrijmarkten gehouden, d.w.z. dat iedereen, van jong tot oud, op straat oude spullen mag verkopen, zolang dit niet commercieel is. 'Oranjeverenigingen' organiseren openbare feestelijkheden zoals optochten, aubades en kinderspelen.
Van oorsprong is Koninginnedag de geboortedag (1909) van Juliana, koningin van 1948 tot 1980.
Ten tijde van koningin Juliana werd op 30 april een defilé gehouden. De gehele koninklijke familie stond op het bordes van Paleis Soestdijk. Vele Nederlanders en rijksgenoten liepen langs in de kilometerslange optocht en gaven geschenken, en ook bloemen, waarmee het bordes werd bedekt. Wie niet meeliep zat aan de televisie gekluisterd. 's Morgens liepen alle schoolkinderen in optocht naar het stadhuis om de burgemeester een aubade van patriottische liederen te brengen, zoals Alle man van Nêerlands stam en Waar de blanke top der duinen, met als slotakkoord het Wilhelmus. Daarna werden in vele dorpen en steden traditionele kinderspelen georganiseerd, zoals zaklopen en koekhappen. De dag werd traditioneel besloten met een lampionoptocht. Op veel plaatsen werden en worden ook festiviteiten voor de oudere jeugd en volwassenen georganiseerd, zoals optredens van pop- en jazzbandjes.
De huidige vorstin koningin Beatrix bezoekt op Koninginnedag samen met zo veel mogelijk leden van de koninklijke familie één of (meestal) twee plaatsen in Nederland, waar ze door de plaatselijke bevolking wordt ontvangen met speciale vieringen, die vaak de vorm aannemen van demonstraties van ouderwetse dansen en ambachten, en sport- en zangdemonstraties. Sommige plaatsen steken het geheel in een wat eigentijdser jasje.
De traditie wil dat burgers op Koninginnedag geen vergunning nodig hebben om op straat te venten. (In de praktijk legt een burgemeester uit veiligheidsoverwegingen de verkoop van bijvoorbeeld voedsel en drank nog wel eens aan banden.) Dit soepele beleid leidt tot uitgebreide vlooienmarkten (de zogeheten vrijmarkt).
Tevens worden er op veel plaatsen uitgebreide openluchtfeesten gehouden. Vooral Amsterdam staat bekend om zijn viering en grote vrijmarkt en trekt elk jaar rond de half miljoen bezoekers. Behalve veel Amsterdammers zelf zijn er natuurlijk ook vele duizenden bezoekers uit de rest van het land en een groot aantal buitenlandse bezoekers. Voor veel toeristen is 'Queen's Day' een van de belangrijkste evenementen van het jaar in Amsterdam.
Omdat Koninginnedag voor velen een (verplichte) vrije dag is, grijpen veel mensen de kans om dan uit te slapen en de voorafgaande avond uit te gaan. Deze avond voor de koninginnedag wordt ook wel koninginnenacht genoemd.
Geschiedenis van Koninginnedag
Op 31 augustus 1885, de verjaardag van Prinses Wilhelmina, werd voor het eerst Prinsessedag gevierd. Deze dag is de voorloper van Koninginnedag. Het initiatief voor de viering kwam van de liberalen, die met het feest de nationale eenheid wilden benadrukken. Na het overlijden van Koning Willem III in 1890, werd de eerste echte Koninginnedag gevierd. Omdat Koninginnedag ook de laatste dag van de schoolvakantie was, werd het al snel een feestdag voor kinderen.
Op 31 augustus 1902 groeide Koninginnedag uit tot een echt volksfeest. De bevolking vierde toen namelijk ook het bericht dat Koningin Wilhelmina net hersteld was van een ernstige ziekte. Koningin Wilhelmina en haar familie waren overigens bijna nooit aanwezig bij festiviteiten op Koninginnedag.
Koningin Juliana kreeg tijdens haar regeerperiode een bloemenhulde van de bevolking op Paleis Soestdijk. Dit bloemendefilé was vanaf midden jaren '50 op de televisie te zien.
Steeds meer mensen kregen een vrije dag op Koninginnedag en zo groeide de viering uit tot een nationale feestdag.
Feestdag in Nederland, Aruba en de Antillen.
In jaren waarin Koninginnedag op een zondag valt (bijvoorbeeld in 2006) wordt de dag op zaterdag 29 april gevierd.
Op Koninginnedag vinden in sommige plaatsen
Luilakvieringen plaats.
