Op eigen site?
Kunstbedrijf Arnhem
 
Volksverhalen Almanak
 
spacer.gif
Zoek een verhaal


 
 

Informatie over: De levende himphamp
SAMENVATTING:
De ridder van een kasteel is verliefd op de vrouw van de plaatselijke smid en zij op hem. Om vrij baan te hebben voor hun affaire, geeft de ridder de smid onmogelijke opdrachten om van hem af te zijn. Gelukkig komt een oud vrouwtje de smid te hulp. Wanneer hij een levende himphamp moet zoeken, krijgt de smid van haar een bijzondere gave: wanneer hij 'Hou vast' zegt kleeft alles aan elkaar vast. Zo ontstaat een bont gezelschap van aan elkaar vastgekleefde mensen en dieren (zoals in 'Zwaan kleef aan') en zet de smid zijn overspelige echtgenote en de opdringerige ridder publiekelijk te schande.
TOELICHTING:
De 'himphamp' (ook wel 'himp-hamp') is een fantasiewoord. Volgens sommigen is een 'himphamp' letterlijk een lang toestel om een lat in het hek van een molenwiek te drijven. In een Groningse vertelling heet de himphamp 'giegawaai-en-enterwaai'. Anderen beweren dat een 'himphamp' een slootkantschraper (waarmee je de waterplanten maait) is. Er bestaat ook een Groningse uitdrukking: Dat past als een himphamp op een mosterdmolen (dat hoort niet bij elkaar, zoiets als 'Dat slaat als een tang op een varken').

In het boek van Ethel Portnoy (‘Broodje Aap’) omschrijft hij de 'himphamp' als iets ‘waarop in obscene houdingen de vrouw, haar minnaar en de dienstmeid aan elkaar vast zitten.’ In dit verhaal bestaat de 'himphamp' echter uit echte mensen en voorwerpen, die op magische wijze aan elkaar gekleefd zijn! Wie of wat ze aanraken komt vast te zitten en zo ontstaat een bonte kluwen die aan het eind van het verhaal als bij toverslag weer wordt ontbonden.

In 'De levende himphamp' begint het met overspel, waarbij de overspeligen in de daad aaneengesmeed worden zoals dat in werkelijkheid soms met dieren gebeurt, een analogie die in ‘Broodje Aap’ van Ethel Portnoy ook genoemd wordt. Het gedonder begint overigens net vóór het overspel, als de man nog even een plas doet en aan de pispot vast komt te zitten, maar dat zal wel zijn omdat het verhaal ook voor kinderen bedoeld is. Later komt een koe aan de himphamp vast te zitten en vervolgens ook de stier die de koe bespringt.

Vergelijk de 'Zwaan kleef aan' versie van de gebroeders Grimm: De gouden gans.

Oorspronkelijke bron: Märchen der Europaïschen Völker, Band 6, Munster, 1956, p. 212. Verteld in Dungen (Noord-Brabant) omstreeks 1890 en opgeschreven door Aug. Sassen, notaris in Helmond. Door J.R.W. Sinninghe in 1956 voor het eerst gepubliceerd.
TYPERING:Een sprookje uit Nederland over onmogelijke opdrachten
SOORT:Wondersprookje, Grappig-sprookje
HERKOMST:Noord-Brabant
LEEFTIJD:Voor kinderen vanaf 10 jaar en ouder
VERTELTIJD:ca. 12 min.
AT-NUMMER:AT 0571 - All Stick Together
De gouden gans
Houd vast!
AUTEUR:Eelke de Jong en Hans Sleutelaar
TREFWOORDEN:ontrouw, ridder, landheer, kasteel, rode meer, zwaan kleef aan, overspelige vrouw, smid, pasgeborenen, oud vrouwtje, onmogelijke opdrachten, koe, stier, wonderlijke stoet, stokslagen, pispot, vastkleven, po, overspel
MOTIEF:zwaan kleef aan, hulp bij opdrachten, publieke schande, ontdekking van overspel
BRON:"Alle sprookjes van de Lage Landen" door Eelke de Jong en Hans Sleutelaar. Uitg. Rebo Productions, Sassenheim, 1985.
 

MOGELIJK VERWANT OP GROND VAN TREFWOORD:
kasteelJamie Freel en de jongedame
De bijenkoningin
De Zoon der Sterkte
De groene jager
Belle en het Beest
De verborgen schat van kasteel Ravenhorst
Het duivelsmeer
U denti paladinu (De tand van de paladijn)
De prinses van het eiland
Spookverhalen uit Breukelen en omgeving
Egbert van Loenen
De sage van de scheve toren
De aap van Hoensbroek
De kristallen bol
De drie rozenstruiken en de drie honden
Van de jongen die slaag kreeg
De zwarte koets van Horst
Het verzonken slot aan de Niers
Jonker Adam van Deelen
De bruid van Ammersoyen
Fredegunde van de Nevelhorst
Het zwarte paard
Diderich en Arend van de Nijburg
De zwarte vrouw van Staverden
Mooi-Ann van Velp
De jongen die een erwt vond
Oostelijk van de zon en westelijk van de maan
De Borg Nienoord
Marietje, de prinses op de erwt
De knecht met de zonderlinge namen
Grote Gjalt en Kleine Gjalt
Windstil
 
koeDe verstandige lieden
Duimpje de wereld in
Iwan koeienzoon
Het grauwbruine koetje
Waarom de zee zout is
De prins van de zeven gouden koeien
Jaap en de bonestaak
De kraai met een doorn in zijn pootje
De Koe van Overvloed
De man met de schoen van boomschors
Bebele
Het koekemannetje (Gingerbread Man)
Billy de coyote
Gelukkige Hans
De schrandere knecht
De slangen en de duivel
De jongen die leerde lezen
De goede ruil
Over de reus Ymir en de koe Audhumla
Spookverhalen uit Breukelen en omgeving
De wees en de reus
Het verlies van verdriet
De vleermuis en de mand vol duisternis
De boerderij en de koe
De gierstkorrel
Het duivelsvuur van Schiermonnikoog
De voorspelling op oudejaarsavond
Gudbrand van de Helling
Het konijn, de tijger en de koe
Tijl Uilenspiegel steelt een kalf
Van een boer die zijn koe aan Sint-Antonius verkocht
Wat vader doet is altijd goed
De vrome koe
Anansi - Een half dorp voor twee kippen
Een huilende koe
 
landheerHet verhaal van Eetstokje
Heer en knecht
 
onmogelijke opdrachtenVogel Grijp
De helpende hand van Bakroe
De bamboekapper en het kind van de Maan
Huons ontmoeting met Oberon
 
ontrouwDe witte juffer van het gebroken slot van Grubbenvorst
De jaloerse Turk en zijn vrouw uit Caïro
De kat als leermeester
Wat de sterren voorspelden
De vogeltrek
Fredegunde van de Nevelhorst
Het wonderhemd
De drie slangenbladeren
De bruiloft van vrouw vos
De ontrouwe echtgenote
 
oud vrouwtjeSole, Luna en Thalia
De twee koekjes
Oostelijk van de zon en westelijk van de maan
Eenoogje, Tweeoogje en Drieoogje
 
overspelHet aardmannetje van de Röhrerbühel
De witte juffer van het gebroken slot van Grubbenvorst
Waardevolle schatten in de aarde
De jaloerse Turk en zijn vrouw uit Caïro
De oude Hildebrand
Wat de sterren voorspelden
De held Mazeppa
 
overspelige vrouw 
pasgeborenen 
pispot 
po 
ridderDe bloedende zwaan
De Zwarte Christus van Wyck
De legende van de Pottem
De toverbron
De zeemeermin van Schweinfurt
De maagd van de Lorelei
Don Quichot en de windmolens
El Cid Campeador
Duivel Mankepoot
Ridder Etoile
U denti paladinu (De tand van de paladijn)
De dolende Peelridder
Ridder Jan met de Kaak
De macht van de liefde
Egbert van Loenen
Van een ridder die de ziel van zijn vrouw verkocht
Van een ridder in armoe
Het wonderbare vlas
Hoe prins Iwan zijn bruid vond
Fredegunde van de Nevelhorst
De zwaneridder van Nijmegen
Het jodenmeisje van Ruurlo
 
rode meer 
smidBrein tegen brein
Erretje en de os
Het dankbare alvermanneke
De geschenken van het kleine volkje
De smid van Fumel
Lugh, de meester in alle kunsten
Wieland de smid
De grote oehoe van Hardenberg
De prinses die niet kon lachen
De duivel in de notedop
Meneer Professor (Il Professore)
De avonturen van Svatogor
De geesten van de Popa-berg
Geit Horenslaan, die niet naar huis wou gaan
Geduld
De ketellapper van Tamlacht
 
stierHet verhaal van de oude heks
Fabel van de ezel, de stier en de koopman
De stier
De koningsdochter in de vlammenburcht
De mythe van Mithras
Geit Horenslaan, die niet naar huis wou gaan
De mythe van Europa
De liefde van Istar
De stier van Kreta
 
stokslagenDe helft van de beloning
Fabel van de ezel, de stier en de koopman
 
vastklevenDe gouden gans
Houd vast!
 
wonderlijke stoet 
zwaan kleef aanDe gouden gans
 
 
MOGELIJK VERWANT OP GROND VAN MOTIEF:
hulp bij opdrachten
Per, Paul en Espen Assepasser
De drie moeien
De Man zonder Ziel
Met z'n zessen de hele wereld door
De gouden gans
De zoon van de houthakker 
ontdekking van overspel 
publieke schande 
zwaan kleef aan
De gouden gans
Houd vast! 
De Nationale Sprookjesbon. Elke week GRATIS een verhaal
Leeftijd:
Verteltijd:
ca. 12 min.
Herkomst:



 



De Volksverhalen Almanak is met uiterste zorg gemaakt. De redactie is echter niet aansprakelijk voor eventuele fouten in de teksten. Als u onvolkomenheden aantreft in de inhoud of het gebruik van de website, dan kunt u dat melden bij de redactie. Ook kunt u ons altijd voorzien van aanvullingen en opmerkingen.

Nieuwste verhaal:

Lees ook:

RSS-feed Verhalen
RSS-feed Feesten
RSS-feed Vandaag de dag

Hans Christian Andersen