TOELICHTING:
Iwan Stepanovitsj Mazeppa werd in 1644 in het vorstendom Kiev geboren. Hij bracht een groot gedeelte van zijn jeugd in de Oekraïne door. Hij wist het zwaard te hanteren alsof hij ermee geboren was, en ontwikkelde zich tot een voortreffelijk ruiter en jager, wiens pijlen nooit hun doel misten. Hij was ook een figuur die op iedereen indruk maakte door zijn forse gestalte, doordringende ogen en weelderige haardos. Om hem zijn opleiding te doen completeren stuurde zijn vader hem naar de Poolse vorst Jan Casimir, die een grote hofstaat voerde. Al spoedig verwierf hij de gunst van de Poolse koning die hem een studiereis liet maken door Duitsland, Frankrijk en Italië.
Toen hij weer naar Polen terugkeerde, was de oude vijandschap tussen dit land en de Oekraïne weer opgelaaid. Door de intriges aan het hof werd hem hier het leven erg moeilijk gemaakt. Vooral de Poolse edelman Passek liet geen gelegenheid voorbijgaan Mazeppa bij de koning verdacht te maken. Hij verspreidde ook het verhaal dat Mazeppa zich vergrepen zou hebben aan de vrouw van een aanzienlijk edelman. Deze liet hem uit wraak door een van zijn bedienden te pakken nemen. Mazeppa werd daarna spiernaakt op de rug van een wild paard gebonden en zo de steppen in gejaagd.
"Mazeppa" is ook een opera van Pjotr Iljitsj Tsjaikovski (1840-1893) naar het gedicht "Poltava" (1829)
van Aleksandr Poesjkin. Wereldpremière: 15 februari 1884, Bolsjoi Theater, Moskou.